Mahabharata · 2.13.9–10
॥
Devanāgarī
तं स राजा महाप्राज्ञ संश्रित्य किल सर्वशः ॥
राजन् सेनापतिर् जातः शिशुपालः प्रतापवान् ॥
तम् एव च महाराज शिष्यवत् समुपस्थितः ॥
वक्रः करूषाधिपतिर् मायायोधी महाबलः ॥
Transliteration (IAST)
taṃ sa rājā mahāprājña saṃśritya kila sarvaśaḥ ||
rājan senāpatir jātaḥ śiśupālaḥ pratāpavān ||
tam eva ca mahārāja śiṣyavat samupasthitaḥ ||
vakraḥ karūṣādhipatir māyāyodhī mahābalaḥ ||
Word-by-word
SanskritIASTMeaning
तम् सः राजा महा-प्राज्ञtam saḥ rājā mahā-prājñaк нему тот царь, о многомудрый,
संश्रित्य किल सर्वशःsaṃśritya kila sarvaśaḥвсецело прибегнув,
राजन् सेना-पतिः जातःrājan senā-patiḥ jātaḥо царь, военачальником стал —
शिशुपालः प्रतापवान्śiśupālaḥ pratāpavānШишупала величавый;
तम् एव च महा-राजtam eva ca mahā-rājaк нему же, о великий царь,
शिष्य-वत् समुपस्थितःśiṣya-vat samupasthitaḥкак ученик, приставлен
वक्रः करूष-अधिपतिःvakraḥ karūṣa-adhipatiḥВакра, владыка Каруши,
माया-योधी महा-बलःmāyā-yodhī mahā-balaḥвоин-чародей, многосильный;
Translation
«К нему всецело прибёг, о многомудрый, и стал [его] военачальником величавый Шишупала; и к нему же, о великий царь, приставлен, как ученик, Вакра, владыка Каруши, многосильный воин-чародей».
Commentary
Version
b6bb156b9e0c · published Jun 16, 2026, 1:00:00 PM UTC
Page between verses with
Здесь даже доблестные мужи служат тирану. Знаменательно, что сила без различения добра обращается на службу неправому: Шишупала и Вакра, могучие, отдают мощь свою злу. Так писание являет, что доблесть, не ведающая дхармы, становится орудием тирании; и перечень пособников длится.