भक्तिरसामृतशेषः
Prakāśa 4: On the Figures of Speech4.125जीव गोस्वामी
174 / 253
Linux
पन्ने पलटें
भक्तिरसामृतशेषः · 4.125
॥
देवनागरी

मीलितं वस्तुनो गुप्तिः केनचित् तुल्यलक्ष्मणा ॥125॥अत्र समानलक्ष्मणं वस्तु क्वचित् सहजं, क्वचिद् आगन्तुकम् । क्रमेणोदाहरणम्—वक्षस्य् उरोजमदलक्षणम् अम्बुदाभेलाक्षाङ्कपालिर् अलिके गिरिधातुचित्रे ।राधालयाद् उपगतस्य हरेः प्रभातेकैश्चिन् न नीतिनिपुणैर् अपि पर्यचायि ॥अत्र प्रथमपादे वक्षस अम्बुदाभा सहजा । द्वितीयपादे गिरिधातुचित्रम् आगन्तुकम् ।

लिप्यंतरण (IAST)

mīlitaṁ vastuno guptiḥ kenacit tulya-lakṣmaṇā ||125||atra samāna-lakṣmaṇaṁ vastu kvacit sahajaṁ, kvacid āgantukam | krameṇodāharaṇam—vakṣasy uroja-mada-lakṣaṇam ambudābhelākṣāṅka-pālir alike giri-dhātu-citre |rādhālayād upagatasya hareḥ prabhātekaiścin na nīti-nipuṇair api paryacāyi ||atra prathama-pāde vakṣasa ambudābhā sahajā | dvitīya-pāde giri-dhātu-citram āgantukam |

छन्द अज्ञात

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
मीलितंmīlitaṁслияние —
वस्तुनोvastunoвещи
गुप्तिःguptiḥсокрытие
केनचित्kenacitчем-то
तुल्य-लक्ष्मणाtulya-lakṣmaṇāс одинаковым признаком
अनुवाद

Слияние — сокрытие вещи чем-то с одинаковым признаком. Вещь с одинаковым признаком бывает то природной, то привнесённой. Примеры по порядку: «След груди на Его груди, тёмной, как туча, ряд отметин красного лака на лбу, расписанном горными красками, — когда Хари на рассвете пришёл из дома Радхи, этого не заметили даже иные знатоки приличий». Здесь в первой стопе тёмный, как туча, цвет груди — природный, а во второй роспись горными красками — привнесённая.

संस्करण

aa7802c8f422 · प्रकाशित 24 सित॰ 2026, 12:40:03 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से