उपनिषद्
Bṛhajjābāla UpaniṣadBṛhajjābāla 3.34
3200 / 5341
उपनिषद् · Bṛhajjābāla 3.34
देवनागरी

अथ चतुर्विधं भस्म कल्पम् । प्रथममनुकल्पम् । द्वितीयमुपकल्पम् । उपोपकल्पं तृतीयम् । अकल्पं चतुर्थम् । अग्निहोत्रं समुद्भूतं विरजानलजमनुकल्पम् । वने शुष्कं शकृत्संगृह्य कल्पोक्तविधिना कल्पितमुपकल्पं स्यात् । अरण्ये शुष्कगोमयं चूर्णीकृत्य गोमूत्रैः पिण्डीकृत्य यथाकल्पं संस्कृतमुपोपकल्पम् । शिवालयस्थमकल्पं शतकल्पं च । इत्थं चतुर्विधं भस्म पापं निकृन्तयेन्मोक्षं ददातीति भगवान्कालाग्निरुद्रः

लिप्यंतरण (IAST)

atha caturvidhaṃ bhasma kalpam | prathamamanukalpam | dvitīyamupakalpam | upopakalpaṃ tṛtīyam | akalpaṃ caturtham | agnihotraṃ samudbhūtaṃ virajānalajamanukalpam | vane śuṣkaṃ śakṛtsaṃgṛhya kalpoktavidhinā kalpitamupakalpaṃ syāt | araṇye śuṣkagomayaṃ cūrṇīkṛtya gomūtraiḥ piṇḍīkṛtya yathākalpaṃ saṃskṛtamupopakalpam | śivālayasthamakalpaṃ śatakalpaṃ ca | itthaṃ caturvidhaṃ bhasma pāpaṃ nikṛntayenmokṣaṃ dadātīti bhagavānkālāgnirudraḥ

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
अथ चतुर्विधं भस्मatha caturvidhaṃ bhasmaи вот пепел четырёх родов
कल्पम् प्रथमम्kalpam prathamamкальпа — первый
अनुकल्पं द्वितीयम्anukalpaṃ dvitīyamанукальпа — второй
उपकल्पम् उपोपकल्पं तृतीयम्upakalpam upopakalpaṃ tṛtīyamупакальпа, упопакальпа — третий
अकल्पं चतुर्थम्akalpaṃ caturthamакальпа — четвёртый
अग्निहोत्रं समुद्भूतंagnihotraṃ samudbhūtaṃиз агнихотры возникший
विरजानल-जम् अनुकल्पम्virajānala-jam anukalpamот вираджева огня рождённый — анукальпа
वने शुष्कं शकृत् संगृह्यvane śuṣkaṃ śakṛt saṃgṛhyaв лесу сухой навоз собрав
कल्पोक्त-विधिना कल्पितम्kalpokta-vidhinā kalpitamпо сказанному правилу изготовленный
उपकल्पं स्यात्upakalpaṃ syātда будет упакальпа
अरण्ये शुष्क-गोमयं चूर्णीकृत्यaraṇye śuṣka-gomayaṃ cūrṇīkṛtyaв глуши сухой навоз истолокши
गोमूत्रैः पिण्डीकृत्यgomūtraiḥ piṇḍīkṛtyaкоровьей мочой скатав в шарики
यथाकल्पं संस्कृतम् उपोपकल्पम्yathākalpaṃ saṃskṛtam upopakalpamпо правилу освящённый — упопакальпа
शिवालय-स्थम् अकल्पंśivālaya-stham akalpaṃв обители Шивы стоящий — акальпа
शत-कल्पं चśata-kalpaṃ caи шатакальпа
इत्थं चतुर्विधं भस्मitthaṃ caturvidhaṃ bhasmaтак пепел четырёх родов
पापं निकृन्तयेन्pāpaṃ nikṛntayenгрех отсекает
मोक्षं ददातीतिmokṣaṃ dadātītiосвобождение даёт
भगवान् कालाग्नि-रुद्रःbhagavān kālāgni-rudraḥтак — владыка Калагнирудра
अनुवाद

И вот пепел четырёх родов: кальпа — первый, анукальпа — второй, упакальпа и упопакальпа — третий, акальпа — четвёртый. Возникший из агнихотры, рождённый от вираджева огня, — это анукальпа. Собранный в лесу сухой навоз, изготовленный по сказанному правилу, — да будет упакальпа. Сухой навоз, в глуши истолчённый, скатанный коровьей мочой в шарики и освящённый по правилу, — упопакальпа. Стоящий в обители Шивы — акальпа, он же шатакальпа. Так пепел четырёх родов отсекает грех и даёт освобождение, — сказал владыка Калагнирудра.

संस्करण

f8567afe2875 · प्रकाशित 1 अग॰ 2026, 11:48:02 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से