किं च, तत्र मधुमङ्गलः कौतुकेन केनचित् प्रहितेन निजहितेन श्रीमद्व्रजेशं सन्दिदेश, “राजवर, तद् एतद् अस्माकं ब्राह्मणा निवेदयन्ति: ‘शौक्लनामधेयं प्रथमम् एव जन्म तावद् अस्मादृशां भृशशर्मणे चकॢपे । यद् द्वितीये सावित्राख्ये जन्मनि लब्धस्वकुलैश्यवैश्यद्विजतया राजन्यवद् ब्राह्मणभोज्यपक्वान्नैर् अपि भवद्भिर् विदूरविभक्तपङ्क्ताव् एव निवेशिता वयं न प्रतीमः, तत्र किं किं परिवेषितम् अत्र वा किम् इति । तस्माद् गोष्ठाधिपतिना स्वदृष्टिनिष्टङ्कितीकृतान्य् अस्मत्कृते पुनः प्रथमतः सर्वाण्य् एव तेमनानि परिवेष्यन्ताम् । यान्य् एव वार्षभानव्यादिस्वहस्तप्रयस्ततया पक्तानि परमशस्तान्य् उत्तरतापन्यनुसारेण पूर्वं दुर्वाससापि क्रोधदुर्वासनां निर्वासयता प्रसादम् अपि भासयता रसनयाभ्यस्तानीति निखिलमिष्टताविशिष्टतया किल वर्त्मन्य् एव परिवेशकैश् चोरं चोरम् उर्वरितानि, पराण्य् अपि दृशैव भुक्तपूर्वाणि सन्ति, तानि च भुक्त्वा वैष्णवयज्ञाय श्रुतिस्मृतिविहितहितप्रतीकारमयं दैक्षसम् आख्यं तृतीयम् अपि जन्म द्रुतम् उरीकरिष्यतेऽ इति ।”
kiṁ ca, tatra madhumaṅgalaḥ kautukena kenacit prahitena nija-hitena śrīmad-vrajeśaṁ sandideśa, “rāja-vara, tad etad asmākaṁ brāhmaṇā nivedayanti: ‘śaukla-nāma-dheyaṁ prathamam eva janma tāvad asmādṛśāṁ bhṛśa-śarmaṇe cakḷpe | yad dvitīye sāvitrākhye janmani labdha-sva-kulaiśya-vaiśya-dvijatayā rājanyavad brāhmaṇa-bhojya-pakvānnair api bhavadbhir vidūra-vibhakta-paṅktāv eva niveśitā vayaṁ na pratīmaḥ, tatra kiṁ kiṁ pariveṣitam atra vā kim iti | tasmād goṣṭhādhipatinā sva-dṛṣṭi-niṣṭaṅkitī-kṛtāny asmat-kṛte punaḥ prathamataḥ sarvāṇy eva temanāni pariveṣyantām | yāny eva vārṣabhānavy-ādi-sva-hasta-prayastatayā paktāni parama-śastāny uttara-tāpany-anusāreṇa pūrvaṁ durvāsasāpi krodha-durvāsanāṁ nirvāsayatā prasādam api bhāsayatā rasanayābhyastānīti nikhila-miṣṭatāviśiṣṭatayā kila vartmany eva pariveśakaiś coraṁ coram urvaritāni, parāṇy api dṛśaiva bhukta-pūrvāṇi santi, tāni ca bhuktvā vaiṣṇava-yajñāya śruti-smṛti-vihita-hita-pratīkāra-mayaṁ daikṣasam ākhyaṁ tṛtīyam api janma drutam urīkariṣyate' iti |”
Кроме того, Мадхумангала ради шутки через своего посланца передал Шри владыке Враджа: «Лучший из царей, вот что говорят наши брахманы: „Первое наше рождение, по имени „шаукла“, было нам в великую радость. А во втором рождении, по имени „савитра“, вы, получив положение дваждырождённых вайшьев, владык своего рода, как царская знать усадили нас в далёком отдельном ряду, хоть и с кушаньями, достойными брахманов, — и мы не знаем, что подают там и что здесь. Поэтому пусть владыка пастбищ подаст нам заново, с самого начала, все блюда, отмеченные его собственным взглядом. Те, что своими руками приготовили дочь Вришабхану и другие, — превосходные; их, согласно „Уттара-тапани“, некогда пробовал и Дурваса, избавившись от дурной привычки гневаться и явив милость; из-за их сладости подающие по дороге тайком припрятали остатки, а прочие мы уже съели одним взглядом. Съев их, мы тотчас примем и третье рождение — посвящение (дикшу), предписанное шрути и смрити как благое средство, — для вайшнавского жертвоприношения“».
04985579b8d8 · प्रकाशित 24 सित॰ 2026, 6:36:37 pm UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Мадхумангала пародирует учение о «трёх рождениях» брахмана: от семени (шаукла), от гаятри (савитра) и посвящения (дайкша). История о том, как Дурваса вкусил пищу, приготовленную гопи, рассказана в «Гопала-тапани-упанишаде» (Уттара).