तत्रैवाह— अत्रानुवर्ण्यतेऽभीक्ष्णं विश्वात्मा भगवान् हरिः । यस्य प्रसादजो ब्रह्मा रुद्रः क्रोधसमुद्भवः ॥ अत्र श्रीविष्णुर् न कथित इति तेन साक्षाद् अभेद एवेत्य् आयातम् । तद् उक्तम्—स उ एव विष्णुर् इति । श्रुतिश् च, पुरुषो वै नारायणोऽकामयत अथ नारायणाद् अजोऽजायत यतः प्रजाः सर्वाणि भूतानि इति । नारायणः परं ब्रह्म तत्त्वं नारायणः परम् । ऋतं सत्यं परं ब्रह्म पुरुषं कृष्णपिङ्गलम् ॥ इति । एको ह नारायण आसीन्, न ब्रह्मा, न च शङ्करः । स मुनिर् भूत्वा समचिन्तयत् । तत एव व्यजायन्त विश्वो हिरण्यगर्भोऽग्निर् वरुणरुद्रेन्द्रा इति च । तस्मात् तस्यैव वर्णनीयत्वम् अपि युक्तम् । ॥
tatraivāha— atrānuvarṇyate'bhīkṣṇaṁ viśvātmā bhagavān hariḥ | yasya prasāda-jo brahmā rudraḥ krodha-samudbhavaḥ || atra śrī-viṣṇur na kathita iti tena sākṣād abheda evety āyātam | tad uktam—sa u eva viṣṇur iti | śrutiś ca, puruṣo vai nārāyaṇo'kāmayata atha nārāyaṇād ajo'jāyata yataḥ prajāḥ sarvāṇi bhūtāni iti | nārāyaṇaḥ paraṁ brahma tattvaṁ nārāyaṇaḥ param | ṛtaṁ satyaṁ paraṁ brahma puruṣaṁ kṛṣṇa-piṅgalam || iti | eko ha nārāyaṇa āsīn, na brahmā, na ca śaṅkaraḥ | sa munir bhūtvā samacintayat | tata eva vyajāyanta viśvo hiraṇyagarbho'gnir varuṇa-rudrendrā iti ca | tasmāt tasyaiva varṇanīyatvam api yuktam | ||
Там же он говорит: «Здесь непрестанно воспевается Душа вселенной, Бхагаван Хари, чьей милостью рождён Брахма и из чьего гнева возник Рудра».
Здесь Шри Вишну не назван, — и отсюда вышло, что с Ним неразличие воочию. О том сказано: «Он же и есть Вишну».
И шрути: «Пуруша же Нараяна пожелал»; «затем от Нараяны родился нерождённый, от которого потомство и все существа»; «Нараяна — высший Брахман, сущность высшая — Нараяна: правда, истина, высший Брахман, Пуруша тёмно-рыжий»; «один ведь Нараяна был — не Брахма и не Шанкара»; «он, став мудрецом, помыслил»; «оттуда именно родились Вишва, Хираньягарбха, Агни, Варуна, Рудра, Индра».
Потому уместно, что воспевается именно Он.
0247832ff044 · publicado 20 sept 2026, 15:59:55 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Довод от умолчания: в списке рождённых нет Вишну — значит, Он и есть тот, о ком идёт речь.
Стих строит и порядок: Брахма — из милости, Рудра — из гнева; оба названы по тому, от чего пошли.
Шрути затем подтверждает это перечислением: там, где называют рождённых, Нараяна стоит по другую сторону списка.