गोपालचम्पूः
The Auspicious Life of Rādhā and Mādhava2.36.51जीव गोस्वामी
5005 / 5248
Linux
पन्ने पलटें
गोपालचम्पूः · 2.36.51
॥
देवनागरी

ततश् च तस्य तासाम् अपि दुष्पारे बाष्पे बाष्पेण समं समन्ताद् बहिर् लब्धनिष्पाते श्रीकृष्णस् तस्या मुखम् आर्जवेण मार्जयन् कथम् अपि ताम्बूलं संवलयति स्म । यथा—
वियोगार्तिं तीर्त्वा प्रियहृदि गतापि स्मृतिवशाद्
उदस्रासीद् एषेत्य् अनुनयगिरा शश्वद् अमुना ।
वितीर्णं ताम्बूलं मुखम् अनु चिरस्यापि सुमुखी
न गीर्णं न त्यक्तं व्यतनुत न दष्टं तिलम् अपि ॥51॥

लिप्यंतरण (IAST)

tataś ca tasya tāsām api duṣpāre bāṣpe bāṣpeṇa samaṁ samantād bahir labdha-niṣpāte śrī-kṛṣṇas tasyā mukham ārjaveṇa mārjayan katham api tāmbūlaṁ saṁvalayati sma | yathā—
viyogārtiṁ tīrtvā priya-hṛdi gatāpi smṛti-vaśād
udasrāsīd eṣety anunaya-girā śaśvad amunā |
vitīrṇaṁ tāmbūlaṁ mukham anu cirasyāpi sumukhī
na gīrṇaṁ na tyaktaṁ vyatanuta na daṣṭaṁ tilam api ||51||

Śikhariṇī · 17+17+17+17

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
वियोगार्तिं तीर्त्वाviyogārtiṁ tīrtvāмуку разлуки преодолев
प्रिय-हृदि गतापिpriya-hṛdi gatāpiхоть и попав в сердце милого
स्मृति-वशाद्smṛti-vaśādот памяти
उदस्रासीद् एषेत्य्udasrāsīd eṣetyона плакала — и потому
अनुनय-गिराanunaya-girāс уговорами
शश्वद् अमुनाśaśvad amunāИм без конца
वितीर्णं ताम्बूलंvitīrṇaṁ tāmbūlaṁподанный бетель
मुखम् अनु चिरस्यापिmukham anu cirasyāpiво рту и долго спустя
सुमुखीsumukhīпрекрасноликая
न गीर्णं न त्यक्तंna gīrṇaṁ na tyaktaṁне проглотила и не выплюнула
व्यतनुतvyatanutaсделала
न दष्टं तिलम् अपिna daṣṭaṁ tilam apiне надкусила и на зёрнышко
अनुवाद

„Затем, когда и её, и их неудержимые слёзы вместе с Его слезами пролились наружу, Шри Кришна ласково обтёр ей лицо и кое-как дал ей бетель. Вот так: она, хоть и преодолела муку разлуки и была в сердце милого, от памяти всё плакала; и бетель, что Он без конца с уговорами подавал ей, прекрасноликая долго держала во рту — не проглотила, не выплюнула и не надкусила даже на зёрнышко“.

संस्करण

3447fd5f3225 · प्रकाशित 25 सित॰ 2026, 6:23:49 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से