六论集
Sandarbha Three — Paramātmā: The Lord Within3.93.4吉瓦·哥斯瓦米
345 / 1405
Linux
翻页
六论集 · 3.93.4
॥
天城文

ततः सिद्धे तथाविधस्यापि भक्तवात्सल्ये भक्तानां दुःखहान्या सुखप्राप्त्या वा स्वानन्दो भवतीत्य् आयातम् एव । किं च, परमसारभूताया अपि स्वरूपशक्तेः सारभूता ह्लादिनी नाम या वृत्तिः, तस्या एव सारभूतो वृत्तिविशेषो भक्तिः, सा च रत्यपरपर्याया भक्तिर् भगवति भक्ते च निक्षिप्तनिजोभयकोटिः सर्वदा तिष्ठति । अत एवोक्तं भगवान् भक्तभक्तिमान् इति । तस्माद् भक्तस्थया तया भगवतस् तृप्तौ, न स्वतस् तृप्तिताहानिः । प्रत्युत शक्तित्वेन स्वरूपतो भिन्नाभिन्नाया अपि तस्याः, ये यथा मां प्रपद्यन्ते तांस् तथैव भजाम्य् अहम् इति न्यायेन भक्तचित्तस्फुरिताया भेदवृत्तेर् इव स्फुरणात्, भगवतो मां ह्लादयत्य् अस्य भक्तिर् इति, आनन्दचमत्कारातिशयश् च भवति । शक्तितद्वतोर् भेदमतेऽपि विशिष्टस्यैव स्वरूपत्वं सम्प्रतिपन्नम् । तद् एतत् सर्वम् अभिप्रेत्य भणितं दुर्वाससं प्रति श्रीविष्णुना— अहं भक्तपराधीनो ह्य् अस्वतन्त्र इव द्विज । साधुभिर् ग्रस्तहृदयो भक्तैर् भक्तजनप्रियः ॥ नाहम् आत्मानम् आशासे मद्भक्तैः साधुभिर् विना । श्रियं चात्यन्तिकीं ब्रह्मन् येषां गतिर् अहं परा ॥ ये दारागारपुत्राप्तप्राणान् वित्तम् इमं परम् । हित्वा मां शरणं याताः कथं तांस् त्यक्तुम् उत्सहे ॥ मयि निर्बद्धहृदयाः साधवः समदर्शनाः । वशे कुर्वन्ति मां भक्त्या सत्स्त्रियः सत्पतिं यथा ॥ मत्सेवया प्रतीतं ते सालोक्यादिचतुष्टयम् । नेच्छन्ति सेवया पूर्णाः कुतोऽन्यत् कालविप्लुतम् ॥ साधवो हृदयं मह्यं साधूनां हृदयं त्व् अहम् । मद् अन्यत् ते न जानन्ति नाहं तेभ्यो मनाग् अपि ॥ इति । अत्र ये दारागारैति त्रयम् अकृतज्ञतानिवारणे साधवो हृदयं मह्यम् इति स्वतस् तृप्तिपरिहारे । भक्तेः स्वरूपशक्तिसारह्लादिनीसारत्वे च अहं भक्तपराधीन इति द्वयम् । तत्रैव भक्तेष्व् अपि भक्तिरूपेण तत्प्रवेशे सति विशेषतो मत्सेवया प्रतीतम् इत्य् अपि ज्ञेयम् । ततो न प्राक्तनो दोषः ।

转写 (IAST)

tataḥ siddhe tathā-vidhasyāpi bhakta-vātsalye bhaktānāṁ duḥkha-hānyā sukha-prāptyā vā svānando bhavatīty āyātam eva | kiṁ ca, parama-sāra-bhūtāyā api svarūpa-śakteḥ sāra-bhūtā hlādinī nāma yā vṛttiḥ, tasyā eva sāra-bhūto vṛtti-viśeṣo bhaktiḥ, sā ca raty-apara-paryāyā bhaktir bhagavati bhakte ca nikṣipta-nijobhaya-koṭiḥ sarvadā tiṣṭhati | ata evoktaṁ bhagavān bhakta-bhaktimān iti | tasmād bhaktasthayā tayā bhagavatas tṛptau, na svatas tṛptitā-hāniḥ | pratyuta śaktitvena svarūpato bhinnābhinnāyā api tasyāḥ, ye yathā māṁ prapadyante tāṁs tathaiva bhajāmy aham iti nyāyena bhakta-citta-sphuritāyā bheda-vṛtter iva sphuraṇāt, bhagavato māṁ hlādayaty asya bhaktir iti, ānanda-camatkārātiśayaś ca bhavati | śakti-tadvator bheda-mate'pi viśiṣṭasyaiva svarūpatvaṁ sampratipannam | tad etat sarvam abhipretya bhaṇitaṁ durvāsasaṁ prati śrī-viṣṇunā— ahaṁ bhakta-parādhīno hy asvatantra iva dvija | sādhubhir grasta-hṛdayo bhaktair bhakta-jana-priyaḥ || nāham ātmānam āśāse mad-bhaktaiḥ sādhubhir vinā | śriyaṁ cātyantikīṁ brahman yeṣāṁ gatir ahaṁ parā || ye dārāgāra-putrāpta-prāṇān vittam imaṁ param | hitvā māṁ śaraṇaṁ yātāḥ kathaṁ tāṁs tyaktum utsahe || mayi nirbaddha-hṛdayāḥ sādhavaḥ sama-darśanāḥ | vaśe kurvanti māṁ bhaktyā sat-striyaḥ sat-patiṁ yathā || mat-sevayā pratītaṁ te sālokyādi-catuṣṭayam | necchanti sevayā pūrṇāḥ kuto'nyat kāla-viplutam || sādhavo hṛdayaṁ mahyaṁ sādhūnāṁ hṛdayaṁ tv aham | mad anyat te na jānanti nāhaṁ tebhyo manāg api || iti | atra ye dārāgāra-iti trayam akṛtajñatā-nivāraṇe sādhavo hṛdayaṁ mahyam iti svatas tṛpti-parihāre | bhakteḥ svarūpa-śakti-sāra-hlādinī-sāratve ca ahaṁ bhakta-parādhīna iti dvayam | tatraiva bhakteṣv api bhakti-rūpeṇa tat-praveśe sati viśeṣato mat-sevayā pratītam ity api jñeyam | tato na prāktano doṣaḥ |

逐字释义
梵语IAST释义
ततःtataḥпотому,
सिद्धेsiddheпри достигнутой
तथाtathāтак
विधस्यापिvidhasyāpiи у такового
भक्तbhaktaк преданным
वात्सल्येvātsalyeнежности,
भक्तानांbhaktānāṁу преданных
दुःखduḥkhaстрадания
हान्याhānyāубылью,
सुखsukhaсчастья
प्राप्त्याprāptyāобретением
वाvāили,
स्वानन्दोsvānandoСвоё блаженство
भवतीत्य्bhavatītyбывает — так
आयातम्āyātamвышло
एवevaименно
किंkiṁчто
चcaи:
परमparamaвысшей
सारsāraсутью
भूतायाbhūtāyāставшей
अपिapiи
स्वरूपsvarūpaсвоего облика
शक्तेःśakteḥу силы
सारsāraсутью
भूताbhūtāставшее
ह्लादिनीhlādinī«услаждающей»
नामnāmaпо имени
याyāкоторое
वृत्तिःvṛttiḥсостояние,
तस्याtasyāу него
एवevaименно
सारsāraсутью
भूतोbhūtoставшее
वृत्तिvṛttiсостояния
विशेषोviśeṣoособое —
भक्तिःbhaktiḥпреданность;
साsāона
चcaи,
रत्य्raty«влечения»
अपरaparaиным
पर्यायाparyāyāнаименованием имеющая,
भक्तिर्bhaktirпреданность,
भगवतिbhagavatiв Бхагаване
भक्तेbhakteв преданном
चcaи
निक्षिप्तnikṣiptaвложены
निजोभयnijobhayaсвои оба
कोटिःkoṭiḥконца у которой,
सर्वदाsarvadāвсегда
तिष्ठतिtiṣṭhatiстоит
अतataпотому
एवोक्तंevoktaṁименно сказано:
भगवान्bhagavān«Бхагаван
भक्तbhaktaк преданным
भक्तिमान्bhaktimānпреданность имеющий»
इतिitiтак
तस्माद्tasmādпотому,
भक्तस्थयाbhaktasthayāв преданном стоящею
तयाtayāтою
भगवतस्bhagavatasу Бхагавана
तृप्तौtṛptauпри довольстве,
नnaне
स्वतस्svatasсам собою
तृप्तिताtṛptitāдовольства
हानिःhāniḥубыль
प्रत्युतpratyutaнапротив,
शक्तित्वेनśaktitvenaсилою бытием
स्वरूपतोsvarūpatoпо своему облику
भिन्नाभिन्नायाbhinnābhinnāyāразличной и неразличной
अपिapiи
तस्याःtasyāḥу неё,
येye«которые
यथाyathāкак
मांmāṁМне
प्रपद्यन्तेprapadyanteпредаются,
तांस्tāṁsтех
तथैवtathaivaтак именно
भजाम्य्bhajāmyпочитаю
अहम्ahamЯ»
इतिitiтак
न्यायेनnyāyenaправилом,
भक्तbhaktaпреданного
चित्तcittaв сердце
स्फुरितायाsphuritāyāявившейся,
भेदbhedaразличия
वृत्तेर्vṛtterсостоянию
इवivaкак,
स्फुरणात्sphuraṇātявлением, —
भगवतोbhagavatoу Бхагавана
मांmāṁ«меня
ह्लादयत्य्hlādayatyуслаждает
अस्यasyaего
भक्तिर्bhaktirпреданность» —
इतिitiтак,
आनन्दānandaблаженства
चमत्कारातिशयश्camatkārātiśayaśизумления избыток
चcaи
भवतिbhavatiбывает
शक्तिśaktiсилы
तद्वतोर्tadvatorи силой обладающего
भेदbhedaразличия
मतेऽपिmate'piи при мнении
विशिष्टस्यैवviśiṣṭasyaivaотличённого именно
स्वरूपत्वंsvarūpatvaṁсвоим обликом бытие
सम्प्रतिपन्नम्sampratipannamсогласовано
तद्tadто
एतत्etatэто
सर्वम्sarvamвсё
अभिप्रेत्यabhipretyaподразумевая,
भणितंbhaṇitaṁсказано
दुर्वाससंdurvāsasaṁДурвасе
प्रतिpratiк
श्रीśrīшри
विष्णुनाviṣṇunāВишну:
अहंahaṁ«Я
भक्तbhaktaпреданным
पराधीनोparādhīnoподвластен
ह्य्hyведь,
अस्वतन्त्रasvatantraнесамостоятельный
इवivaкак бы,
द्विजdvijaдваждырождённый;
साधुभिर्sādhubhirправедными
ग्रस्तgrastaпоглощённое
हृदयोhṛdayoсердце имеющий,
भक्तैर्bhaktairпреданными,
भक्तbhaktaпреданным
जनjanaлюдям
प्रियःpriyaḥмилый;
नाहम्nāhamне Я
आत्मानम्ātmānamСебя
आशासेāśāseжелаю
मद्madМоих
भक्तैःbhaktaiḥпреданных,
साधुभिर्sādhubhirправедных,
विनाvināбез,
श्रियंśriyaṁи Шри
चात्यन्तिकींcātyantikīṁокончательную,
ब्रह्मन्brahmanбрахман, —
येषांyeṣāṁу кого
गतिर्gatirпуть
अहंahaṁЯ
पराparāвысший;
येyeкоторые
दारागारdārāgāraжену, дом,
पुत्राप्तputrāptaсына, близких,
प्राणान्prāṇānжизни,
वित्तम्vittamбогатство
इमंimaṁэто,
परम्paramиное,
हित्वाhitvāоставив,
मांmāṁко Мне
शरणंśaraṇaṁв прибежище
याताःyātāḥпришли, —
कथंkathaṁкак
तांस्tāṁsих
त्यक्तुम्tyaktumоставить
उत्सहेutsaheрешусь?
मयिmayiко Мне
निर्बद्धnirbaddhaнакрепко привязанное
हृदयाःhṛdayāḥсердце имеющие
साधवःsādhavaḥправедные,
समsamaравное
दर्शनाःdarśanāḥвиденье имеющие,
वशेvaśeво власть
कुर्वन्तिkurvantiберут
मांmāṁМеня
भक्त्याbhaktyāпреданностью,
सत्satправедные
स्त्रियःstriyaḥжёны
सत्satправедного
पतिंpatiṁмужа
यथाyathāкак;
मत्matМне
सेवयाsevayāслужением
प्रतीतंpratītaṁобретаемое
तेteони,
सालोक्यादिsālokyādiодномирие и прочее,
चतुष्टयम्catuṣṭayamчетверное,
नेच्छन्तिnecchantiне желают,
सेवयाsevayāслужением
पूर्णाःpūrṇāḥполные, —
कुतोऽन्यत्kuto'nyatоткуда иное,
कालkālaвременем
विप्लुतम्viplutamуносимое?
साधवोsādhavoправедные —
हृदयंhṛdayaṁсердце
मह्यंmahyaṁу Меня,
साधूनांsādhūnāṁу праведных
हृदयंhṛdayaṁсердце
त्व्tvже
अहम्ahamЯ;
मद्madМеня
अन्यत्anyatиного
तेteони
नnaне
जानन्तिjānantiзнают,
नाहंnāhaṁне Я
तेभ्योtebhyoих
मनाग्manāgчуть
अपिapiи»
इतिitiтак
अत्रatraздесь
येye«которые
दारागारdārāgāraжену, дом»
इतिitiтак —
त्रयम्trayamтри —
अकृतज्ञताakṛtajñatāнеблагодарности
निवारणेnivāraṇeпри отведении;
साधवोsādhavo«праведные —
हृदयंhṛdayaṁсердце
मह्यम्mahyamу Меня»
इतिitiтак —
स्वतस्svatasсам собою
तृप्तिtṛptiдовольства
परिहारेparihāreпри устранении;
भक्तेःbhakteḥу преданности
स्वरूपsvarūpaсвоего облика
शक्तिśaktiсилы
सारsāraсути,
ह्लादिनीhlādinī«услаждающей»,
सारत्वेsāratveпри сутью бытии —
चcaи
अहंahaṁ«Я
भक्तbhaktaпреданным
पराधीनparādhīnaподвластен»
इतिitiтак —
द्वयम्dvayamдвойка
तत्रैवtatraivaтам именно,
भक्तेष्व्bhakteṣvв преданных
अपिapiи
भक्तिbhaktiпреданности
रूपेणrūpeṇaобликом
तत्tatЕго
प्रवेशेpraveśeпри вхождении
सतिsatiсущем,
विशेषतोviśeṣatoособо
मत्mat«Мне
सेवयाsevayāслужением
प्रतीतम्pratītamобретаемое»
इत्य्ityтак
अपिapiи
ज्ञेयम्jñeyamдолжно знать
ततोtatoпотому
नnaне
प्राक्तनोprāktanoпрежний
दोषःdoṣaḥизъян
译文

Итак, раз нежность к преданным у такового доказана, само собою вышло, что убылью их страдания или обретением ими счастья бывает Его собственное блаженство.

И ещё: у силы Его облика, которая сама есть высшая суть, суть — состояние по имени «услаждающая»; а сутью его — особое состояние, преданность. И она, называемая также «влечением», всегда стоит, вложив оба свои конца — один в Бхагавана, другой в преданного. Потому и сказано: «Бхагаван предан Своим преданным». Значит, когда Бхагаван доволен ею, стоящей в преданном, убыли Его довольства самим собою нет.

Напротив: она, будучи силою, по своему облику и отлична от Него, и не отлична, и, по правилу «как кто Мне предаётся, так Я их и почитаю», явившись в сердце преданного, является Ему как бы в состоянии различия, — и у Бхагавана бывает избыток блаженного изумления: «меня услаждает его преданность». Даже по мнению тех, кто различает силу и её носителя, признано, что собственный облик есть у отличённого ею.

Всё это подразумевая, шри Вишну сказал Дурвасе: «Я подвластен преданным, как бы несамостоятельный, дваждырождённый; сердце Моё поглощено праведными, преданными, и Я мил преданным людям. Я не желаю ни Себя Самого, ни окончательной Шри без Моих преданных, праведных, брахман, для которых Я — высший путь. Те, что, оставив жену, дом, сына, близких, жизни, это богатство и иное, пришли ко Мне в прибежище, — как решусь Я их оставить? Праведные, чьё сердце накрепко привязано ко Мне, чей взгляд равен, берут Меня во власть преданностью, как праведные жёны — праведного мужа. Обретаемого служением Мне четверного — одномирия и прочего — они не желают, полные самим служением; откуда же иное, уносимое временем? Праведные — Моё сердце, а Я — сердце праведных; иного, чем Я, они не знают, и Я, кроме них, не знаю никого».

Здесь три стиха — «те, что жену, дом» и далее — служат отведению неблагодарности; «праведные — Моё сердце» — устранению вопроса о довольстве самим собою; а два — «Я подвластен преданным» — тому, что преданность есть суть «услаждающей», которая есть суть силы Его облика. И там же, раз Он входит и в преданных обликом преданности, особо надо понять «обретаемого служением Мне». Потому прежнего изъяна нет.

版本

c1673c299969 · 发布于 2026年9月20日 15:59:55 UTC

可用语言RU

用方向键翻颂