उपनिषद्
Пайнгала-упанишадаPaiṅgala 2.18
6088 / 6711
उपनिषद् · Paiṅgala 2.18
देवनागरी

चित्तैककरणा सुषुप्त्यवस्था भवति । भ्रमविश्रान्तशकुनिः पक्षौ संहृत्य नीडाभिमुखं यथा गच्छति तथा जीवोऽपि जाग्रत्स्वप्नप्रपञ्चे व्यवहृत्य श्रान्तोऽज्ञानं प्रविश्य स्वानन्दं भुङ्क्ते

लिप्यंतरण (IAST)

cittaikakaraṇā suṣuptyavasthā bhavati | bhramaviśrāntaśakuniḥ pakṣau saṃhṛtya nīḍābhimukhaṃ yathā gacchati tathā jīvo'pi jāgratsvapnaprapañce vyavahṛtya śrānto'jñānaṃ praviśya svānandaṃ bhuṅkte

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
चित्त-एक-करणा सुषुप्ति-अवस्था भवतिcitta-eka-karaṇā suṣupti-avasthā bhavatiс одним орудием — памятью — есть состояние глубокого сна
भ्रम-विश्रान्त-शकुनिःbhrama-viśrānta-śakuniḥптица, отдыхающая от кружения
पक्षौ संहृत्य नीड-अभिमुखं यथा गच्छतिpakṣau saṃhṛtya nīḍa-abhimukhaṃ yathā gacchatiкак, сложив крылья, летит к гнезду
तथा जीवः अपिtathā jīvaḥ apiтак и душа
जाग्रत्-स्वप्न-प्रपञ्चे व्यवहृत्य श्रान्तःjāgrat-svapna-prapañce vyavahṛtya śrāntaḥв мире бодрствования и сна потрудившись, утомлённая
अज्ञानं प्रविश्य स्व-आनन्दं भुङ्क्तेajñānaṃ praviśya sva-ānandaṃ bhuṅkteвойдя в неведение, вкушает своё блаженство
अनुवाद

«‘Состояние глубокого сна есть [состояние] с одним орудием — памятью. Как птица, утомившись кружением, складывает крылья и летит к гнезду, так и душа, потрудившись в мире бодрствования и сна и утомившись, входит в неведение и вкушает своё блаженство’».

संस्करण

ecf175f4e29d · प्रकाशित 2 अग॰ 2026, 6:58:36 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से