तथा हि प्रथमे द्वारकाप्रजावचने—यर्ह्य् अम्बुजाक्षापससार भो भवान् कुरून् मधून् वाथ सुहृद्दिदृक्षया इति प्रत्यक्षं लक्ष्यते । न च तत् तु कालान्तरगतम् । कुरुक्षेत्रयात्रायां हि स्फुटम् अस्य वचनं तस्य तत्कालताम् एव रचयति । तथा हि—
अपि स्मरथ नः सख्यः स्वानाम् अर्थचिकीर्षया ।
गतांश् चिरायिताञ् छत्रुपक्षक्षपणचेतसः ॥ इति ।
विदूरथान्तशत्रुवधम् एवाववधिम् अत्र करोति नान्यद् इति । तद् एवं स्थिते तदनन्तरं च लब्धान्तरतया तेनानेन तेषां प्रकृतिजागोचरप्रकृतिस्वपदाविर्भावनं च तत्र पाद्म एवोद्भावैतम् । तद् अपि ब्रह्मह्रदमज्जनतदुन्मज्जनाद् अनन्तरं तद्दर्शितवत एतस्य चैतदीयानां चाभिप्रायेण श्रीमद्भागवतेनाभिप्रेतम् । अपि नः स्वगतिं सूक्ष्माम् इति, न वेद स्वां गतिं भ्रमन् इति, गोपानां स्वं लोकं इति, कृष्णं च तत्र छन्दोभिः स्तूयमानम् इत्य् अनेन । अतएव स्कान्दे—
tathā hi prathame dvārakā-prajā-vacane—yarhy ambujākṣāpasasāra bho bhavān kurūn madhūn vātha suhṛd-didṛkṣayā iti pratyakṣaṁ lakṣyate | na ca tat tu kālāntara-gatam | kurukṣetra-yātrāyāṁ hi sphuṭam asya vacanaṁ tasya tat-kālatām eva racayati | tathā hi—
api smaratha naḥ sakhyaḥ svānām artha-cikīrṣayā |
gatāṁś cirāyitāñ chatru-pakṣa-kṣapaṇa-cetasaḥ || iti |
vidūrathāntaśatruvadham evāvavadhim atra karoti nānyad iti | tad evaṁ sthite tad-anantaraṁ ca labdhāntaratayā tenānena teṣāṁ prakṛti-jāgocara-prakṛti-svapadāvirbhāvanaṁ ca tatra pādma evodbhāvaitam | tad api brahma-hrada-majjana-tad-unmajjanād anantaraṁ tad-darśitavata etasya caitadīyānāṁ cābhiprāyeṇa śrīmad-bhāgavatenābhipretam | api naḥ svagatiṁ sūkṣmām iti, na veda svāṁ gatiṁ bhraman iti, gopānāṁ svaṁ lokaṁ iti, kṛṣṇaṁ ca tatra chandobhiḥ stūyamānam ity anena | ataeva skānde—
छन्द अज्ञात
Так, в первой песни, в словах жителей Двараки: „Лотосоокий, когда Ты уходишь к куру или мадху, чтобы повидать друзей…“ — это видно прямо. И это не о другом времени: ведь на паломничестве в Курукшетру Его собственные слова ясно указывают время: „Помните ли вы нас, подруги? Мы ушли надолго ради своих, думая лишь об истреблении врагов“. Пределом здесь Он ставит убийство Видуратхи, последнего врага, — и ничего иного. А раз так, то после этого, улучив время, Он явил им их собственную обитель вне природы — это раскрыто там же, в „Падме“. И это же подразумевает „Шримад Бхагаватам“, имея в виду Его и Его близких, показавших это после погружения в Брахма-храду и выхода из неё: „не покажет ли Он нам Свою тонкую обитель“, „блуждая, не знает своего пути“, „собственный мир пастухов“, „и там они увидели Кришну, восхваляемого Ведами“. Потому и в „Сканда-пуране“ сказано:
d1114b9aa272 · प्रकाशित 25 सित॰ 2026, 1:47:18 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Цитаты — «Бхагаватам», песнь 1, гл. 11; песнь 10, гл. 82 и гл. 28. Перевод приблизителен.