Upanishads
Шандилья-упанишадаŚāṇḍilya 1.5.1
5939 / 6608
Upanishads · Śāṇḍilya 1.5.1
Devanāgarī

यमनियमयुतः पुरुषः सर्वसङ्गविवर्जितः कृतविद्यः सत्यधर्मरतो जितक्रोधो गुरुशुश्रूषानिरतः पितृमातृविधेयः स्वाश्रमोक्तसदाचारविद्वच्छिक्षितः फलमूलोदकान्वितं तपोवनं प्राप्य रम्यदेशे ब्रह्मघोषसमन्विते स्वधर्मनिरतब्रह्मवित्समावृते फलमूलपुष्पवारिभिः सुसम्पूर्णे देवायतने नदीतीरे ग्रामे नगरे वापि सुशोभनमठं नात्युच्चनीचायतमल्पद्वारं गोमयादिलिप्तं सर्वरक्षासमन्वितं कृत्वा तत्र वेदान्तश्रवणं कुर्वन्योगं समारभेत्

Transliteration (IAST)

yamaniyamayutaḥ puruṣaḥ sarvasaṅgavivarjitaḥ kṛtavidyaḥ satyadharmarato jitakrodho guruśuśrūṣānirataḥ pitṛmātṛvidheyaḥ svāśramoktasadācāravidvacchikṣitaḥ phalamūlodakānvitaṃ tapovanaṃ prāpya ramyadeśe brahmaghoṣasamanvite svadharmaniratabrahmavitsamāvṛte phalamūlapuṣpavāribhiḥ susampūrṇe devāyatane nadītīre grāme nagare vāpi suśobhanamaṭhaṃ nātyuccanīcāyatamalpadvāraṃ gomayādiliptaṃ sarvarakṣāsamanvitaṃ kṛtvā tatra vedāntaśravaṇaṃ kurvanyogaṃ samārabhet

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
यम-नियम-युतः पुरुषःyama-niyama-yutaḥ puruṣaḥчеловек, соединённый с обузданиями и обетами
सर्व-सङ्ग-विवर्जितः कृत-विद्यःsarva-saṅga-vivarjitaḥ kṛta-vidyaḥот всех привязанностей свободный, обученный
सत्य-धर्म-रतः जित-क्रोधःsatya-dharma-rataḥ jita-krodhaḥправде и долгу преданный, гнев поборовший
गुरु-शुश्रूषा-निरतःguru-śuśrūṣā-nirataḥк служению учителю прилежный
पितृ-मातृ-विधेयःpitṛ-mātṛ-vidheyaḥотцу и матери послушный
स्व-आश्रम-उक्त-सदाचार-विद्वत्-शिक्षितःsva-āśrama-ukta-sadācāra-vidvat-śikṣitaḥобычаю своего уклада у знающих наученный
फल-मूल-उदक-अन्वितं तपोवनं प्राप्यphala-mūla-udaka-anvitaṃ tapovanaṃ prāpyaпридя в лес подвижничества с плодами, кореньями и водою
रम्य-देशे ब्रह्म-घोष-समन्वितेramya-deśe brahma-ghoṣa-samanviteв приятном месте, где раздаётся ведийское пение
देव-आयतने नदी-तीरेdeva-āyatane nadī-tīreв храме, на берегу реки
ग्रामे नगरे वा अपिgrāme nagare vā apiв деревне или же в городе
सु-शोभनं मठं कृत्वाsu-śobhanaṃ maṭhaṃ kṛtvāхорошую келью соделав
न अति-उच्च-नीच-आयतम् अल्प-द्वारंna ati-ucca-nīca-āyatam alpa-dvāraṃне слишком высокую, низкую и длинную, с малой дверью
गोमय-आदि-लिप्तं सर्व-रक्षा-समन्वितम्gomaya-ādi-liptaṃ sarva-rakṣā-samanvitamкоровьим навозом обмазанную, вполне защищённую
तत्र वेदान्त-श्रवणं कुर्वन्tatra vedānta-śravaṇaṃ kurvanтам слушание веданты совершая
योगं समारभेत्yogaṃ samārabhetйогу да начнёт
Translation

«Человек, соединённый с обузданиями и обетами, свободный от всех привязанностей, обученный, преданный правде и долгу, поборовший гнев, прилежный к служению учителю, послушный отцу и матери, наученный у знающих доброму обычаю своего уклада, — придя в лес подвижничества, где есть плоды, коренья и вода, в приятном месте, где раздаётся ведийское пение, среди преданных своему долгу знатоков Брахмана, изобилующем плодами, кореньями, цветами и водою, — или в храме, на берегу реки, в деревне или в городе, — да соделает себе хорошую келью, не слишком высокую, не низкую и не длинную, с малою дверью, обмазанную коровьим навозом, вполне защищённую, и там, слушая веданту, да начнёт йогу».

Version

d6657f89484d · published Aug 2, 2026, 6:22:44 PM UTC

Available inRU

Page between verses with