Упанишады
Атхарваширас-упанишадаAtharvaśiras 1
2060 / 5877
Упанишады · Atharvaśiras 1
Деванагари

ओं देवा ह वै स्वर्गलोकम् आयंस् ते रुद्रम् अपृच्छन् को भवान् इति । सो ऽब्रवीद् अहम् एकः प्रथमम् आसोद्वर्तामि च भविष्यामि च नान्यः कश्चिन् मत्तो व्यतिरिक्त इति । सो ऽन्तराद् अन्तरं प्राविशत् दिशश् चान्तरं प्राविशत् सो ऽहं नित्यानित्यो व्यक्ताव्यक्तो ब्रह्मा ब्रह्माहं प्राञ्चः प्रत्यञ्चो ऽहं दक्षिणां च उदञ्चो ऽहम् अधश् चोर्ध्वश् चाहं दिशश् च प्रतिदिशश् चाहं पुमान् अपुमान् स्त्रियश् चाहं सावित्र्य् अहं गायत्र्य् अहं त्रिष्टुब्जगत्यनुष्टुप् चाहं छन्दो ऽहं सत्यो ऽहं गार्हपत्यो दक्षिणाग्निर् आहवनीयो ऽहं गौर् अहं गौर्य् अहम् ऋग् अहं यजुर् अहं सामाहम् अथर्वाङ्गिरसो ऽहं ज्येष्ठो ऽहं श्रेष्ठोऽहं वरिष्ठो ऽहम् आपो ऽहं तेजो ऽहं गुह्यो ऽहम् अरण्यो ऽहम् अक्षरम् अहं क्षरम् अहं पुष्करम् अहं पवित्रम् अहम् उग्रं च बलिश् च पुरस्ताज् ज्योतिर् इत्य् अहम् एव सर्वेभ्यो माम् एव स सर्वः समायो मां वेद स देवान् वेद सर्वांश् च वेदान् साङ्गान् अपि ब्रह्म ब्राह्मणैश् च गां गोभिर् ब्राह्मणान् ब्राह्मण्येन हविर् हविषा आयुर् आयुषा सत्येन सत्यं धर्मेण धर्मं तर्पयामि स्वेन तेजसा । ततो ह वै ते देवा रुद्रम् अपृच्छन् ते देवा रुद्रम् अपश्यन् ते देवा रुद्रम् अध्यायन् ते देवा ऊर्ध्वबाहवो रुद्रं स्तुवन्ति

Транслитерация (IAST)

oṃ devā ha vai svargalokam āyaṃs te rudram apṛcchan ko bhavān iti / so 'bravīd aham ekaḥ prathamam āsodvartāmi ca bhaviṣyāmi ca nānyaḥ kaścin matto vyatirikta iti / so 'ntarād antaraṃ prāviśat diśaś cāntaraṃ prāviśat so 'haṃ nityānityo vyaktāvyakto brahmā brahmāhaṃ prāñcaḥ pratyañco 'haṃ dakṣiṇāṃ ca udañco 'ham adhaś cordhvaś cāhaṃ diśaś ca pratidiśaś cāhaṃ pumān apumān striyaś cāhaṃ sāvitry ahaṃ gāyatry ahaṃ triṣṭubjagatyanuṣṭup cāhaṃ chando 'haṃ satyo 'haṃ gārhapatyo dakṣiṇāgnir āhavanīyo 'haṃ gaur ahaṃ gaury aham ṛg ahaṃ yajur ahaṃ sāmāham atharvāṅgiraso 'haṃ jyeṣṭho 'haṃ śreṣṭho'haṃ variṣṭho 'ham āpo 'haṃ tejo 'haṃ guhyo 'ham araṇyo 'ham akṣaram ahaṃ kṣaram ahaṃ puṣkaram ahaṃ pavitram aham ugraṃ ca baliś ca purastāj jyotir ity aham eva sarvebhyo mām eva sa sarvaḥ samāyo māṃ veda sa devān veda sarvāṃś ca vedān sāṅgān api brahma brāhmaṇaiś ca gāṃ gobhir brāhmaṇān brāhmaṇyena havir haviṣā āyur āyuṣā satyena satyaṃ dharmeṇa dharmaṃ tarpayāmi svena tejasā / tato ha vai te devā rudram apṛcchan te devā rudram apaśyan te devā rudram adhyāyan te devā ūrdhvabāhavo rudraṃ stuvanti

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
ओं देवाः ह वैoṃ devāḥ ha vaiОм. Боги ведь; Ом. Небожители же
स्वर्गलोकम् आयन्svargalokam āyanв мир небесный пришли; явились в райский мир
ते रुद्रम् अपृच्छन्te rudram apṛcchanони вопросили Рудру; они спросили Рудру
कः भवान् इतिkaḥ bhavān iti«кто ты, господин?»; «кто есть ваша милость?»
सः अब्रवीत्saḥ abravītон сказал; он молвил
अहम् एकः प्रथमम् आसम्aham ekaḥ prathamam āsam«я один был первым»; «я единый существовал изначально»
वर्तामि च भविष्यामि चvartāmi ca bhaviṣyāmi caи есмь, и буду; я и пребываю, и буду
न अन्यः कश्चित् मत्तः व्यतिरिक्तःna anyaḥ kaścit mattaḥ vyatiriktaḥнет иного, отличного от меня; никого иного, кроме меня
सः अन्तरात् अन्तरम् प्राविशत्saḥ antarāt antaram prāviśatон вошёл изнутри во внутреннее; он проник из глуби в глубь
दिशः च अन्तरम् प्राविशत्diśaḥ ca antaram prāviśatи в нутро сторон света вошёл; и внутрь направлений проник
सः अहम् नित्यानित्यःsaḥ aham nityānityaḥ«я — вечный и невечный»; «я непреходящ и преходящ»
व्यक्ताव्यक्तः ब्रह्मा ब्रह्म अहम्vyaktāvyaktaḥ brahmā brahma ahamпроявленный и непроявленный, Брахма и Брахман — я; я явлен и неявлен, я Брахма и Брахман
प्राञ्चः प्रत्यञ्चः अहम्prāñcaḥ pratyañcaḥ ahamя обращённый вперёд и назад; я восточный и западный
दक्षिणाम् च उदञ्चः अहम्dakṣiṇām ca udañcaḥ ahamи южный, и северный — я; я и юг, и север
अधः च ऊर्ध्वः च अहम्adhaḥ ca ūrdhvaḥ ca ahamи нижний, и верхний — я; я и вниз, и вверх
दिशः च प्रतिदिशः च अहम्diśaḥ ca pratidiśaḥ ca ahamстороны и промежутки — я; я направления и междунаправления
पुमान् अपुमान् स्त्रियः च अहम्pumān apumān striyaḥ ca ahamмужчина, не-мужчина и женщины — я; я муж, не-муж и жёны
सावित्री अहम् गायत्री अहम्sāvitrī aham gāyatrī ahamя Савитри, я Гаятри; я — савитри и гаятри
त्रिष्टुब्जगत्यनुष्टुप् च अहम्triṣṭubjagatyanuṣṭup ca ahamи триштубх, джагати, ануштубх — я; я триштубх, джагати и ануштубх
छन्दः अहम् सत्यः अहम्chandaḥ aham satyaḥ ahamя размер, я истина; я стихотворная мера и я истинный
गार्हपत्यः दक्षिणाग्निःgārhapatyaḥ dakṣiṇāgniḥя огонь домохозяина, южный огонь; я гархапатья и дакшинагни
आहवनीयः अहम्āhavanīyaḥ ahamи жертвенный огонь — я; я и ахаванья
गौः अहम् गौरी अहम्gauḥ aham gaurī ahamя бык, я корова; я вол и я корова
ऋक् अहम् यजुः अहम्ṛk aham yajuḥ ahamя Ригведа, я Яджурведа; я рич и яджус
साम अहम् अथर्वाङ्गिरसः अहम्sāma aham atharvāṅgirasaḥ ahamя Самаведа, я Атхарвангирас; я саман и атхарвангирас
ज्येष्ठः श्रेष्ठः वरिष्ठः अहम्jyeṣṭhaḥ śreṣṭhaḥ variṣṭhaḥ ahamя старший, лучший, наилучший; я первейший, превосходнейший, отменнейший
आपः अहम् तेजः अहम्āpaḥ aham tejaḥ ahamя во́ды, я жар; я — воды и сияние
गुह्यः अहम् अरण्यः अहम्guhyaḥ aham araṇyaḥ ahamя тайный, я лесной; я сокровенный и я дикий
अक्षरम् अहम् क्षरम् अहम्akṣaram aham kṣaram ahamя нетленное, я тленное; я непреходящее и преходящее
पुष्करम् अहम् पवित्रम् अहम्puṣkaram aham pavitram ahamя лотос, я очистительное; я — лотос и я — чистое
उग्रम् च बलिः चugram ca baliḥ caгрозное и мощное; яростное и крепкое
पुरस्तात् ज्योतिः इति अहम् एवpurastāt jyotiḥ iti aham eva«свет, что впереди» — это я; «сияние спереди» — таков я
माम् एव सः सर्वःmām eva saḥ sarvaḥменя же — он весь; именно меня — он всецело
सः माम् वेदsaḥ mām vedaкто меня знает; ведающий меня
सः देवान् वेदsaḥ devān vedaтот богов знает; тот ведает богов
सर्वान् च वेदान् साङ्गान् अपिsarvān ca vedān sāṅgān apiи все Веды со вспомогательными; и все Веды с ангами
गाम् गोभिः ब्राह्मणान् ब्राह्मण्येनgām gobhiḥ brāhmaṇān brāhmaṇyenaкорову коровами, брахманов брахманством; скот через скот, брахманов через брахманство
हविः हविषा आयुः आयुषाhaviḥ haviṣā āyuḥ āyuṣāжертву жертвой, срок жизни сроком; приношение приношением, век веком
सत्येन सत्यम् धर्मेण धर्मम्satyena satyam dharmeṇa dharmamистиной истину, законом закон; правдою правду, дхармой дхарму
तर्पयामि स्वेन तेजसाtarpayāmi svena tejasāнасыщаю собственным жаром; ублаготворяю своим сиянием
ततः ह वै ते देवाःtataḥ ha vai te devāḥзатем те боги; тогда те небожители
रुद्रम् अपृच्छन् अपश्यन् अध्यायन्rudram apṛcchan apaśyan adhyāyanРудру вопрошали, видели, созерцали; Рудру вопросили, узрели, помыслили
ते देवाः ऊर्ध्वबाहवःte devāḥ ūrdhvabāhavaḥте боги с воздетыми руками; боги, воздевши длани
रुद्रम् स्तुवन्तिrudram stuvantiРудру восхваляют; славословят Рудру
Литературный перевод

Ом. Боги пришли в мир небесный и вопросили Рудру: «Кто ты, господин?» Он сказал: «Я один был первым, и есмь, и буду; нет иного, отличного от меня». И вошёл он изнутри во внутреннее и в нутро сторон света: «Я вечный и невечный, проявленный и непроявленный, я Брахма и Брахман; я обращённый вперёд и назад, южный и северный, нижний и верхний, стороны света и промежутки между ними; я мужчина, не-мужчина и женщины; я Савитри, я Гаятри, я триштубх, джагати и ануштубх, я стихотворный размер, я истина; я огонь домохозяина, южный огонь и огонь возлияния; я бык и корова; я Ригведа, Яджурведа, Самаведа и Атхарвангирас; я старший, лучший, наилучший; я воды, я жар; я тайный и я лесной; я нетленное и тленное; я лотос и я очистительное; грозное и мощное, „свет, что впереди“ — это я. Кто знает меня, тот знает богов и все Веды со вспомогательными частями. Корову я насыщаю коровами, брахманов брахманством, жертву жертвой, срок жизни сроком, истиной истину, законом закон — собственным моим жаром». Затем те боги вопрошали Рудру, видели Рудру, созерцали Рудру; и, воздев руки, боги славословят Рудру.

Версия

7cfdd92606bc · опубликовано 29 июл. 2026 г., 03:17:52 UTC

Доступно наRUEN

Листайте стихи клавишами