अथ शमः—
अरतेः शमनं धीरैः शम इत्य् अभिधीयते ॥68॥
यथा तत्रैव चतुर्थेऽङ्के—
वृन्दा— नागरेन्द्र! मुञ्च वैमनस्यम् । साम्प्रतं भवदभीष्टसिद्धये शारिकामुखेन ललितां सन्दिश्य विशाखया भवन्तं निवेदयिष्यामि ।
अत्र जटिलया राधायां नीतायां वृन्दया माधवस्यारतिशमनाच् छमः ।
अपठित्वा शमं कश्चित् स पठत्य् अत्र तापनम् ।
तथा हि,
उपायादर्शनं यत् तु तापनं नाम तद् भवेत् ॥ इति ।
यथा तृतीयेऽङ्के—
वृन्दा— हा धिक्, हा हा धिक् । पश्य—
न वक्तुं नावक्तुं पुरगमनवार्तां मुरभिदः
क्षमन्ते राधायै कथम् अपि विशाखाप्रभृतयः ।
समन्ताद् आक्रान्ता निविडजडिमश्रेणिभिर् इमाः
परं कर्णाकर्णिव्यवसितिम् अधीरो विदधति ॥
अत्रोपायदर्शनं प्रकटम् एव ।
atha śamaḥ—
arateḥ śamanaṁ dhīraiḥ śama ity abhidhīyate ||68||
yathā tatraiva caturthe’ṅke—
vṛndā— nāgarendra! muñca vaimanasyam | sāmprataṁ bhavad-abhīṣṭa-siddhaye śārikāmukhena lalitāṁ sandiśya viśākhayā bhavantaṁ nivedayiṣyāmi |
atra jaṭilayā rādhāyāṁ nītāyāṁ vṛndayā mādhavasyārati-śamanāc chamaḥ |
apaṭhitvā śamaṁ kaścit sa paṭhaty atra tāpanam |
tathā hi,
upāyādarśanaṁ yat tu tāpanaṁ nāma tad bhavet || iti |
yathā tṛtīye’ṅke—
vṛndā— hā dhik, hā hā dhik | paśya—
na vaktuṁ nāvaktuṁ pura-gamana-vārtāṁ murabhidaḥ
kṣamante rādhāyai katham api viśākhā-prabhṛtayaḥ |
samantād ākrāntā niviḍa-jaḍima-śreṇibhir imāḥ
paraṁ karṇākarṇi-vyavasitim adhīro vidadhati ||
atropāya-darśanaṁ prakaṭam eva |
未能识别诗律
Шама. Успокоение тоски мудрые называют шамой («умиротворением»). Как там же, в четвёртом действии: Вринда. Царь щёголей, оставь печаль! Ради исполнения твоего желания я сейчас передам Лалите весть через скворчиху, и Вишакха сообщит её тебе. Здесь, когда Джатила увела Радху, Вринда успокаивает тоску Мадхавы: это шама. Некто, не упоминая шамы, называет здесь тапану. Ведь сказано: «Когда не видно средства — это называется тапаной». Как в третьем действии: Вринда. Увы, увы! Смотри: «Вишакха и другие не могут ни сказать Радхе о том, что Враг Муры уходит в город, ни промолчать; охваченные со всех сторон густым оцепенением, они в волнении только шепчутся друг с другом». Здесь явно показано, что выхода не видно.
2d33514a1a7d · 发布于 2026年9月24日 17:55:54 UTC
可用语言RU用方向键翻颂
Тапана — «мучение», часть ответного узла по другой классификации. Джатила — свекровь Радхи, в пьесах Рупы вечно мешающая её встречам с Кришной.