शृङ्गारप्रचुरे नाट्ये युक्तम् आमुखम् एव हि ।
वीथी प्रहसनं चेति द्विविधे नात्र लक्षिते ॥28॥
अत एवामुखं तत्र भवेल् ललितमाधवे ।
प्रस्तावनास्थापने द्वे आमुखस्यापरे भिदे ।
इत्य् आख्याय स्फुटं केचित् तयोः कुर्वन्ति लक्षणम् ॥29॥
यथा—
नटीविदूषकनटसूत्रसंलापसङ्गतम् ।
स्तोकवीथ्यादिसहितं भवेत् प्रस्तावनामुखम् ॥
सर्ववीथ्यादिसहितं तद् एव स्थापनोच्यते ।
वीराद्भुतादि प्रायेषु भवेत् प्रस्तावनोचिता ॥
हास्यबीभत्सरौद्रादौ प्रायेण स्थापना मतेति ।
वीथीप्रहसने द्वे तु रूपकाणां भिदे स्मृते ॥
śṛṅgāra-pracure nāṭye yuktam āmukham eva hi |
vīthī prahasanaṁ ceti dvividhe nātra lakṣite ||28||
ata evāmukhaṁ tatra bhavel lalita-mādhave |
prastāvanā-sthāpane dve āmukhasyāpare bhide |
ity ākhyāya sphuṭaṁ kecit tayoḥ kurvanti lakṣaṇam ||29||
yathā—
naṭī-vidūṣaka-naṭa-sūtra-saṁlāpa-saṅgatam |
stoka-vīthyādi-sahitaṁ bhavet prastāvanāmukham ||
sarva-vīthyādi-sahitaṁ tad eva sthāpanocyate |
vīrādbhutādi prāyeṣu bhavet prastāvanocitā ||
hāsya-bībhatsa-raudrādau prāyeṇa sthāpanā mateti |
vīthī-prahasane dve tu rūpakāṇāṁ bhide smṛte ||
metro no identificado
В пьесе, полной любви, уместна именно амукха; а вития и прахасана здесь не описаны. Потому в «Лалита-мадхаве» и дана амукха. Некоторые говорят, что праставана и стхапана — это два других вида амукхи, и дают им ясное определение. Вот оно: «Праставана — вступление с беседой актрисы, шута, актёра и сутрадхары, с немногими частями витхи и прочего; то же со всеми частями витхи и прочего называется стхапаной. Праставана уместна обычно в пьесах о героизме, чуде и подобном, а стхапана — обычно при смехе, отвращении, ярости и подобном. Вития же и прахасана — это два вида драматических произведений».
ed99b7054023 · publicado 24 sept 2026, 17:55:54 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Вития и прахасана — одноактные жанры (прахасана — фарс). Рупа Госвами оставляет их в стороне: его интересует большая пьеса о любви.