Upanishads
Chāndogya UpaniṣadChāndogya 5,1.10
743 / 5341
Upanishads · Chāndogya 5,1.10
Devanāgarī

श्रोत्रम् ह उच्चक्राम तत् संवत्सरम् प्रोष्य पर्येत्य उवाच कथम् अशकत मज् जीवितुम् इति यथा बधिराः अशृण्वन्तः प्राणन्तः प्राणेन वदन्तः वाचा पश्यन्तः चक्षुषा ध्यायन्तः मनसा एवम् इति प्रविवेश ह श्रोत्रम्

Transliteration (IAST)

śrotram ha uccakrāma tat saṃvatsaram proṣya paryetya uvāca katham aśakata maj jīvitum iti yathā badhirāḥ aśṛṇvantaḥ prāṇantaḥ prāṇena vadantaḥ vācā paśyantaḥ cakṣuṣā dhyāyantaḥ manasā evam iti praviveśa ha śrotram

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
श्रोत्रम्śrotramthe ear; hearing
haindeed; surely
उच्चक्रामuccakrāmashe went out; it went away
तत्tatthat; this
संवत्सरम्saṃvatsarama year; a full year
प्रोष्यproṣyahaving stayed away; having been absent
पर्येत्यparyetyahaving returned; having gone round
उवाचuvācahe said; He spoke
कथम्kathamhow; in what manner
अशकतaśakatayou were able; you had the power
मज्majwithout me; from me
जीवितुम्jīvitumto live; to stay alive
इतिitithus; how
यथाyathāhow; like
बधिराःbadhirāḥdeaf (badhira); hearing nothing; bereft of hearing
अशृण्वन्तःaśṛṇvantaḥnot hearing (a + √śru); without hearing; unheeding
प्राणन्तःprāṇantaḥbreathing; living by prāṇa
प्राणेनprāṇenawith the breath; by the vital breath
वदन्तःvadantaḥspeaking; uttering
वाचाvācāwith speech; with the word
पश्यन्तःpaśyantaḥseeing; looking
चक्षुषाcakṣuṣāwith the eye; with sight
ध्यायन्तःdhyāyantaḥthinking; reflecting
मनसाmanasāwith the mind; with thought
एवम्evamthus; in this way
इतिitithus; how
प्रविवेशpraviveśaentered; he entered again
haindeed; surely
श्रोत्रम्śrotramthe ear; hearing
Translation

Hearing went out. Having stayed away a year, it came back and asked: "How were you able to live without me?" — "Like the deaf: without hearing, but breathing with the breath, speaking with speech, seeing with the eye, thinking with the mind." And hearing entered again.

Version

7bd728386575 · published Jul 26, 2026, 11:25:12 PM UTC

Available inRUEN

Page between verses with