अथ विमर्शसन्धिः—
यत्र प्रलोभनक्रोधव्यसनाद्यैर् विमृश्यते ।
बीजवान् गर्भनिर्भिन्नः स विमर्श इतीर्यते ॥92॥
प्रकरीनियताप्तानुगुण्याद् अत्राङ्गकल्पनम् ।
बकुलानववृन्दादिप्रलोभनवशाद् यथा ॥93॥
देवी शङ्कादितश् चात्र प्रेमबीजविमर्शनम् ।
राधामाधवयोः प्रोक्तं स्फुटं ललितमाधवे ॥94॥
अववादोऽयं सम्फेटो विद्रवद्रवशक्तयः ।
द्युतिप्रसङ्गश् छलनं व्यवसायो विरोधनम् ।
प्ररोचना विचलनम् आदानं स्युस् त्रयोदश ॥95॥
atha vimarśa-sandhiḥ—
yatra pralobhana-krodha-vyasanādyair vimṛśyate |
bījavān garbha-nirbhinnaḥ sa vimarśa itīryate ||92||
prakarī-niyatāptānuguṇyād atrāṅga-kalpanam |
bakulā-nava-vṛndādi-pralobhana-vaśād yathā ||93||
devī śaṅkāditaś cātra prema-bīja-vimarśanam |
rādhā-mādhavayoḥ proktaṁ sphuṭaṁ lalita-mādhave ||94||
avavādo’yaṁ sampheṭo vidrava-drava-śaktayaḥ |
dyuti-prasaṅgaś chalanaṁ vyavasāyo virodhanam |
prarocanā vicalanam ādānaṁ syus trayodaśa ||95||
छन्द अज्ञात
Узел размышления. Узел, в котором семя, прорвавшееся из зародыша, подвергается испытанию соблазном, гневом, бедой и прочим, называется вимаршой («размышлением»). Части здесь устроены согласно вставке и уверенности в достижении. В «Лалита-мадхаве» ясно показано, как из-за соблазна со стороны Бакулы, Нава-Вринды и других и из-за опасений царицы и прочего испытывается семя любви Радхи и Мадхавы. Тринадцать частей узла: ававада, сампхета, видрава, драва, шакти, дьюти, прасанга, чхалана, вьявасая, виродхана, прарочана, вичалана и адана.
5c33ab7d5893 · प्रकाशित 24 सित॰ 2026, 5:55:54 pm UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Царица — по-видимому, Рукмини, старшая жена Кришны в Двараке, ревниво оберегающая Его от «Сатьябхамы» — Радхи.