Linux
पन्ने पलटें
नाटकचन्द्रिका · 244–245
॥
देवनागरी
तत्र भारती—
एषा वाणीप्रधानत्वाद् भारतीति निगद्यते ॥244॥
प्रस्तावनोपयोगित्वात् तत्रैव परिकीर्तिता ।
स्त्रीहीना पुरुषश्रेष्ठप्रयोज्या वाक्प्रधानिका ॥245॥
भारती संस्कृतैर् युक्ता वृत्तिः स्याच् चतुरङ्गिका ।
लिप्यंतरण (IAST)
tatra bhāratī—
eṣā vāṇī-pradhānatvād bhāratīti nigadyate ||244||
prastāvanopayogitvāt tatraiva parikīrtitā |
strī-hīnā puruṣa-śreṣṭha-prayojyā vāk-pradhānikā ||245||
bhāratī saṁskṛtair yuktā vṛttiḥ syāc caturaṅgikā |
शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
एषाeṣāэта
वाणी-प्रधानत्वाद्vāṇī-pradhānatvādтак как в ней главное — речь,
भारतीतिbhāratītiбхарати так
निगद्यतेnigadyateназывается;
प्रस्तावनोपयोगित्वात्prastāvanopayogitvātтак как применима во вступлении,
तत्रैवtatraivaтам же
परिकीर्तिताparikīrtitāописана;
स्त्री-हीनाstrī-hīnāбез женщин,
पुरुष-श्रेष्ठ-प्रयोज्याpuruṣa-śreṣṭha-prayojyāисполняемая лучшими мужами,
वाक्-प्रधानिकाvāk-pradhānikāс главенством речи,
भारतीbhāratīбхарати,
संस्कृतैर्saṁskṛtairс санскритом
युक्ताyuktāсоединённая,
वृत्तिःvṛttiḥвритти
स्याच्syācбывает
चतुरङ्गिकाcaturaṅgikāчетырёхчастная
अनुवाद
Бхарати. Так как в ней главное — речь, она называется бхарати («словесная»). Так как она применяется во вступлении, она описана там же. Бхарати — вритти без женщин, исполняемая лучшими из мужей, где главное — речь, соединённая с санскритом; у неё четыре части.
संस्करण
df52ebcefb9f · प्रकाशित 24 सित॰ 2026, 5:55:54 pm UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Четыре части бхарати разобраны выше, в разделе о прологе (праставане).