यस्माद् एवं सर्वतोऽपि तस्योत्कर्षस् तस्माद् एवान्यतस् तदीयनामादीनाम् अपि महिमाधिक्यम् इति गतिसामान्यान्तरं च लभ्यते । तत्र नाम्नो यथा ब्रह्माण्डपुराणे श्रीकृष्णाष्टोत्तरशतनामामृतस्तोत्रे— सहस्रनाम्नां पुण्यानां त्रिरावृत्त्या तु यत् फलम् । एकावृत्त्या तु कृष्णस्य नामैकं तत् प्रयच्छति ॥ इति । व्यक्तीक्रियते चाधिकफलत्वं कृष्णनाम्नः पाद्मे पातालखण्डे श्रीमथुरामाहात्म्ये श्रीमहादेवस्यैव वाक्ये—तारकाज् जायते मुक्तिः प्रेमभक्तिस् तु पारकातिति । पूर्वम् अत्र मोचकत्वप्रेमदत्वाभ्यां तारकपारकसंज्ञे रामकृष्णनाम्नोर् हि विहिते । तत्र च रामनाम्नि मोचकत्वशक्तिर् एवाधिका, श्रीकृष्णनाम्नि तु मोक्षसुखतिरस्कारिप्रेमानन्ददातृत्वशक्तिः समधिकेति भावः । इत्थम् एवोक्तं विष्णुधर्मोत्तरे— यच् छक्तिर् नाम यत् तस्य तस्मिन्न् एव च वस्तुनि । साधकं पुरुषव्याघ्र सौम्यक्रूरेषु वस्तुषु ॥ इति । किं च, श्रीकृष्णनाम्नो मुख्यत्वं निगदेनैव श्रूयते, प्रभासपुराणे श्रीनारदकुशध्वजसंवादे श्रीभगवदुक्तौ—नाम्नां मुख्यतमं नाम कृष्णाख्यं मे परन्तप इति । तद् एवं गतिसामान्येन नाममहिमद्वारा तन्महिमातिशयः साधितः । तथा तदीयगुणरूपलीलामथुरादिस्थानानाम् अपि तत्तच्छास्त्रप्रतिपाद्यमानैः सर्वाधिकमहिमभिर् अप्य् असाव् अनुसन्धेयः । विस्तरभिया तु नोदाह्रियते ।
yasmād evaṁ sarvato'pi tasyotkarṣas tasmād evānyatas tadīya-nāmādīnām api mahimādhikyam iti gati-sāmānyāntaraṁ ca labhyate | tatra nāmno yathā brahmāṇḍa-purāṇe śrī-kṛṣṇāṣṭottara-śata-nāmāmṛta-stotre— sahasra-nāmnāṁ puṇyānāṁ trir-āvṛttyā tu yat phalam | ekāvṛttyā tu kṛṣṇasya nāmaikaṁ tat prayacchati || iti | vyaktīkriyate cādhika-phalatvaṁ kṛṣṇa-nāmnaḥ pādme pātāla-khaṇḍe śrī-mathurā-māhātmye śrī-mahādevasyaiva vākye—tārakāj jāyate muktiḥ prema-bhaktis tu pārakātiti | pūrvam atra mocakatva-premadatvābhyāṁ tāraka-pāraka-saṁjñe rāma-kṛṣṇa-nāmnor hi vihite | tatra ca rāma-nāmni mocakatva-śaktir evādhikā, śrī-kṛṣṇa-nāmni tu mokṣa-sukha-tiraskāri-premānanda-dātṛtva-śaktiḥ samadhiketi bhāvaḥ | ittham evoktaṁ viṣṇu-dharmottare— yac chaktir nāma yat tasya tasminn eva ca vastuni | sādhakaṁ puruṣa-vyāghra saumya-krūreṣu vastuṣu || iti | kiṁ ca, śrī-kṛṣṇa-nāmno mukhyatvaṁ nigadenaiva śrūyate, prabhāsa-purāṇe śrī-nārada-kuśadhvaja-saṁvāde śrī-bhagavad-uktau—nāmnāṁ mukhyatamaṁ nāma kṛṣṇākhyaṁ me parantapa iti | tad evaṁ gati-sāmānyena nāma-mahima-dvārā tan-mahimātiśayaḥ sādhitaḥ | tathā tadīya-guṇa-rūpa-līlā-mathurādi-sthānānām api tat-tac-chāstra-pratipādyamānaiḥ sarvādhika-mahimabhir apy asāv anusandheyaḥ | vistara-bhiyā tu nodāhriyate |
Поскольку Он во всём превосходит, потому и с другой стороны — у Его имени и прочего тоже преимущество величия; так получается ещё одна общность хода. Об имени — как в «Брахманда-пуране», в гимне нектара ста восьми имён шри Кришны: «Какой плод даёт троекратное повторение тысячи благих имён, тот подаёт одно имя Кришны, повторённое единожды».
И то, что плод имени Кришны больше, явлено в «Падме», в «Патала-кханде», в величии шри Матхуры, в речении самого шри Махадевы: «От „тараки“ рождается освобождение, а от „параки“ — любовная преданность». Прежде здесь за двумя именами, Рамы и Кришны, были закреплены названия «тарака» и «парака» — по силе освобождать и по силе давать любовь. И в имени «Рама» больше именно сила освобождающая, а в имени шри Кришны куда больше сила давать радость любви, затмевающую счастье освобождения; таково разумение. Так же сказано и в «Вишну-дхармоттаре»: «Какова сила, таково и имя у того, и действенно оно именно в том предмете, тигр среди людей, — в кротких и в свирепых предметах».
И ещё: главенство имени шри Кришны слышно и прямым словом — в «Прабхаса-пуране», в беседе шри Нарады и Кушадхваджи, в речении шри Бхагавана: «Главнейшее из имён — моё имя, именуемое „Кришна“, о губитель врагов».
Итак, общностью хода, через величие имени, доказано превосходство Его величия. Так же Его надо связывать и с величиями Его качеств, облика, игр, Матхуры и прочих мест, что выше всего и доносятся теми и этими писаниями. Из боязни обширности это здесь не приводится.
fb28b5754dda · published Sep 20, 2026, 7:59:50 PM UTC
Available inRUPage between verses with
Имена разведены по силам: одно выводит, другое привязывает — и второе названо большим.