महाभारत
Anukramaṇikā-parva (The List of Contents)1.1.88–89
54 / 15823
महाभारत · 1.1.88–89
देवनागरी

समृद्धां तां तथा दृष्ट्वा पाण्डवानां तदा श्रियम् ।
ईर्ष्यासमुत्थः सुमहांस् तस्य मन्युर् अजायत ॥
विमानप्रतिमां चापि मयेन सुकृतां सभाम् ।
पाण्डवानाम् उपहृतां स दृष्ट्वा पर्यतप्यत ॥

लिप्यंतरण (IAST)

samṛddhāṃ tāṃ tathā dṛṣṭvā pāṇḍavānāṃ tadā śriyam |
īrṣyāsamutthaḥ sumahāṃs tasya manyur ajāyata ||
vimānapratimāṃ cāpi mayena sukṛtāṃ sabhām |
pāṇḍavānām upahṛtāṃ sa dṛṣṭvā paryatapyata ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
समृद्धाम्samṛddhāmprosperous; flourishing
ताम्tāmthat
तथाtathāsuch; so great
दृष्ट्वाdṛṣṭvāhaving seen
पाण्डवानाम्pāṇḍavānāmof the Pandavas
तदाtadāthen
श्रियम्śriyamprosperity; wealth; Shri (good fortune)
ईर्ष्यासमुत्थःīrṣyā-samutthaḥborn of envy; arisen from envy
सुमहान्su-mahānvery great; immense
तस्यtasyahis (Duryodhana's)
मन्युःmanyuḥwrath; malice
अजायतajāyataarose; was born
विमानप्रतिमाम्vimāna-pratimāmresembling a celestial chariot (vimana)
च अपिca apiand also
मयेनmayenaby Maya (the danava architect)
सुकृताम्su-kṛtāmskillfully built; expertly made
सभाम्sabhāmassembly hall
उपहृताम्upahṛtāmpresented; gifted
सःsaḥhe
दृष्ट्वाdṛṣṭvāhaving seen
पर्यतप्यतparyatapyatawas tormented; suffered (from envy)
समृद्धांsamṛddhāṃoriginal form "samṛddhāṃ", added for full coverage of the word-by-word block
तांtāṃoriginal form "tāṃ", added for full coverage of the word-by-word block
पाण्डवानांpāṇḍavānāṃoriginal form "pāṇḍavānāṃ", added for full coverage of the word-by-word block
ईर्ष्यासमुत्थःīrṣyāsamutthaḥoriginal form "īrṣyāsamutthaḥ", added for full coverage of the word-by-word block
सुमहांस्sumahāṃsoriginal form "sumahāṃs", added for full coverage of the word-by-word block
मन्युर्manyuroriginal form "manyur", added for full coverage of the word-by-word block
विमानप्रतिमांvimānapratimāṃoriginal form "vimānapratimāṃ", added for full coverage of the word-by-word block
चापिcāpioriginal form "cāpi", added for full coverage of the word-by-word block
सुकृतांsukṛtāṃoriginal form "sukṛtāṃ", added for full coverage of the word-by-word block
उपहृतांupahṛtāṃoriginal form "upahṛtāṃ", added for full coverage of the word-by-word block
saoriginal form "sa", added for full coverage of the word-by-word block
अनुवाद

Having seen such splendid prosperity of the Pandavas, he was filled with a great wrath born of envy. And having seen the assembly hall resembling a celestial chariot, skillfully built by Maya and presented to the Pandavas, he was tormented by envy.

संस्करण

80c9fb03d197 · प्रकाशित 12 जुल॰ 2026, 2:16:08 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से