तद् एवं पुनर् अपि तथैवोपदिशति— यथा भूतानि भूतेषु खं वाय्वग्निर् जलं मही । तथाहं च मनःप्राणभूतेन्द्रियगुणाश्रयः ॥ यथा खादीनि कारणरूपाणि भूतानिवाय्वादिषु स्वस्वकार्यरूपेषु भूतेष्व् अवस्थितानि, तत्राकाशस्य स्थितिर् वायौ, वायोर् अग्नाव् इत्यादि । तथा भवतीष्व् अहं बहिरनुपलभ्यमानोऽपि न् इत्यं तिष्ठाम्य् एवेत्य् अर्थः । कथम्भूतोऽहम्? भवतीनां मदेकजीवातूनां मनआद्याश्रयः । अन्यथा निमेषम् अपि मद्वियोगेन तान्य् अपि न तिष्ठेयुर् इति भावः । यद् वा, किंरूपस् तिष्ठसि? इत्य् आकाङ्क्षायाम् आह—भवतीनां मनआद्याश्रयभूतो यो द्विभुजश्यामसुन्दरवेणुविनोदिरूपस् तद्रूप एवेति ।
tad evaṁ punar api tathaivopadiśati— yathā bhūtāni bhūteṣu khaṁ vāyv-agnir jalaṁ mahī | tathāhaṁ ca manaḥ-prāṇa-bhūtendriya-guṇāśrayaḥ || yathā khādīni kāraṇa-rūpāṇi bhūtānivāyv-ādiṣu sva-sva-kārya-rūpeṣu bhūteṣv avasthitāni, tatrākāśasya sthitir vāyau, vāyor agnāv ity-ādi | tathā bhavatīṣv ahaṁ bahir-anupalabhyamāno'pi n ityaṁ tiṣṭhāmy evety arthaḥ | kathambhūto'ham? bhavatīnāṁ mad-eka-jīvātūnāṁ mana-ādy-āśrayaḥ | anyathā nimeṣam api mad-viyogena tāny api na tiṣṭheyur iti bhāvaḥ | yad vā, kiṁ-rūpas tiṣṭhasi? ity ākāṅkṣāyām āha—bhavatīnāṁ mana-ādy-āśraya-bhūto yo dvibhuja-śyāmasundara-veṇu-vinodi-rūpas tad-rūpa eveti |
Итак, он снова наставляет о том же: «Как элементы — пространство, ветер, огонь, вода, земля — пребывают в элементах, так и я, прибежище ума, праны, элементов, чувств и качеств».
Как пространство и прочие, имеющие облик причины, пребывают в элементах, имеющих облик их собственных следствий, — пространство в ветре, ветер в огне и так далее, — так и я, хотя вовне не воспринимаемый, постоянно пребываю в вас. Таков смысл.
Каков же я? Прибежище ума и прочего у вас, живущих мною одним. Иначе они и на миг не устояли бы в разлуке со мною. Или же, на вопрос «каким образом ты пребываешь?», он отвечает: тем самым образом — двуруким, тёмно-прекрасным, забавляющимся флейтой, — который и стал прибежищем вашего ума и прочего.
b67bd62647c2 · 发布于 2026年9月20日 19:59:50 UTC
可用语言RU用方向键翻颂
Сравнение с элементами выбрано не для величия, а для точности: причина не отлучается от следствия, её просто не видно отдельно.