अत्र ब्रह्मवैवर्ते विशेषः— वक्ता सरागो नीरागो द्विविधः परिकीर्तितः । सरागो लोलुपः कामी तद् उक्तं हृन् न संस्पृशेत् ॥ उपदेशं करोत्य् एव न परीक्षां करोति च । अपरीक्ष्योपदिष्टं यल् लोकनाशाय तद् भवेत् ॥ किं च— कुलं शीलम् अथाचारम् अविचार्य परं गुरुम् । भजेत श्रवणाद्यर्थी सरसं सारसागरम् ॥ सरसत्वादिकं च व्यञ्जितं तत्रैवान्यत्र— कामक्रोधादियुक्तोऽपि कृपणोऽपि विषादवान् । श्रुत्वा विकाशम् आयाति स वक्ता परमो गुरुः ॥ इति । एवंभूतगुरोर् अभावाद् युक्तिभेदबुभुत्सया बहून् अप्य् आश्रयन्ते केचित् । यथा— न ह्य् एकस्माद् गुरोर् ज्ञानं सुस्थिरं स्यात् सुपुष्कलम् । ब्रह्मैतद् अद्वितीयं वै गीयते बहुध र्षिभिः ॥ स्पष्टम् ॥
atra brahma-vaivarte viśeṣaḥ— vaktā sa-rāgo nīrāgo dvividhaḥ parikīrtitaḥ | sa-rāgo lolupaḥ kāmī tad uktaṁ hṛn na saṁspṛśet || upadeśaṁ karoty eva na parīkṣāṁ karoti ca | aparīkṣyopadiṣṭaṁ yal loka-nāśāya tad bhavet || kiṁ ca— kulaṁ śīlam athācāram avicārya paraṁ gurum | bhajeta śravaṇādy-arthī sarasaṁ sāra-sāgaram || sarasatvādikaṁ ca vyañjitaṁ tatraivānyatra— kāma-krodhādi-yukto'pi kṛpaṇo'pi viṣādavān | śrutvā vikāśam āyāti sa vaktā paramo guruḥ || iti | evaṁ-bhūta-guror abhāvād yukti-bheda-bubhutsayā bahūn apy āśrayante kecit | yathā— na hy ekasmād guror jñānaṁ susthiraṁ syāt supuṣkalam | brahmaitad advitīyaṁ vai gīyate bahudha rṣibhiḥ || spaṣṭam ||
Здесь в Брахма-вайварте уточнение: «Говорящий возглашён двояким — со страстью и без страсти. Со страстью — жадный, похотливый; сказанное им сердца не коснётся. Он лишь наставляет, а испытания не творит; а преподанное без испытания было бы к гибели мира». И ещё: «Не разбирая рода, нрава и поведения, пусть ищущий слушания и прочего чтит высшего гуру — исполненного расы, океан сути». А чтó значит «исполненный расы» и прочее, явлено там же, в ином месте: «Кто, даже будучи наделён желанием, гневом и прочим, даже скаредный и полный уныния, услышав, расцветает, — тот говорящий есть высший гуру». За отсутствием таких гуру некоторые, желая узнать разные доводы, принимают и многих. Как: «Ведь от одного гуру знание не было бы ни весьма твёрдым, ни весьма полным; этот недвойственный брахман воистину воспевается провидцами многообразно». Ясно.
1af4415bb92a · 发布于 2026年9月21日 00:52:07 UTC
可用语言RU用方向键翻颂
Признак настоящего говорящего назван не по его безупречности, а по действию на слушателя: расцветает даже тот, кто пришёл с гневом и унынием.