अथ धर्मव्रतत्यागः इति धर्मादिभिः साम्यमननम् अपि प्रमादः, अपराधो भवतीत्य् अर्थः । अत एव च— वेदाक्षराणि यावन्ति पठितानि द्विजातिभिः । तावन्ति हरिनामानि कीर्तितानि न संशयः ॥ इत्य् अतिदेशेनापि नाम्न एव माहात्म्यम् आयाति । उक्तं हि—मधुरमधुरम् एतन् मङ्गलं मङ्गलानां सकलनिगमवल्लीसत्फलं चित्स्वरूपम् इति । तथा श्रीविष्णुधर्मे— ऋग्वेदो हि यजुर्वेदः सामवेदोऽप्य् अथर्वणः । अधीतास् तेन येनोक्तं हरिर् इत्य् अक्षरद्वयम् ॥ स्कान्दे पार्वत्युक्तौ— मा ऋचो मा यजुस् तात मा साम पठ किञ्चन । गोविन्देति हरेर् नाम गेयं गायस्व नित्यशः ॥ पाद्मे श्रीरामाष्टोत्तरशतनामस्तोत्रे— विष्णोर् एकैकनामैव सर्ववेदाधिकं मतम् इति । अथ अश्रद्दधाने इत्यादिनोपदेष्टुर् अपराधं दर्शयित्वोपदेशस्याह—श्रुत्वेति । यतः अहंममादिपरमः अहन्ताममताद्येकतात्पर्येण तस्मिन्न् अनादरवान् इत्य् अर्थः । नामैकं यस्य वाचि स्मरणपथगतम् इत्यादौ देहद्रविणादिनिमित्तकपाषण्डशब्देनन् च दशापराधा लक्ष्यन्ते पाषण्डमयत्वात् तेषाम् । तथा तद्विधानाम् एवापराधान्तरम् उक्तं पाद्मवैशाखमाहात्म्ये— अवमन्य प्रयान्ति ये भगवत्कीर्तनं नराः । ते यान्ति नरकं घोरं तेन पापेन कर्मणा ॥ इति । एषां चापराधानाम् अनन्यप्रायश्चित्तत्वम् एवोक्तं तत्रैव— नामापराधयुक्तानां नामान्य् एव हरन्त्य् अघम् । अविश्रान्तप्रयुक्तानि तान्य् एवार्थकराणि च ॥ इति । अत्र सत्प्रभृतिष्व् अपराधे तु तत्सन्तोषार्थम् एव सन्ततनामकीर्तनादिकं समुचितम् । अम्बरीषचरितादौ तदेकक्षम्यत्वेनापराधानां दर्शनात् । उक्तं च नामकौमुद्याम्—महदपराधस्य भोग एव निवर्तकः तदनुग्रहो वा इति । तस्माद् अगत्यन्तराभावात् साधूक्तं एतन्निर्विद्यमानानाम् इति । एवं श्रीनारदेनोक्तं बृहन्नारदीये— महिम्नाम् अपि यन्नाम्नः पारं गन्तुम् अनीश्वराः । मनवोऽपि मुनीन्द्राश् च कथं तं क्षुण्णधीर् भजे ॥ इति ॥ ॥
atha dharma-vrata-tyāgaḥ iti dharmādibhiḥ sāmya-mananam api pramādaḥ, aparādho bhavatīty arthaḥ | ata eva ca— vedākṣarāṇi yāvanti paṭhitāni dvijātibhiḥ | tāvanti hari-nāmāni kīrtitāni na saṁśayaḥ || ity atideśenāpi nāmna eva māhātmyam āyāti | uktaṁ hi—madhura-madhuram etan maṅgalaṁ maṅgalānāṁ sakala-nigama-vallī-sat-phalaṁ cit-svarūpam iti | tathā śrī-viṣṇu-dharme— ṛg-vedo hi yajur-vedaḥ sāma-vedo'py atharvaṇaḥ | adhītās tena yenoktaṁ harir ity akṣara-dvayam || skānde pārvaty-uktau— mā ṛco mā yajus tāta mā sāma paṭha kiñcana | govindeti harer nāma geyaṁ gāyasva nityaśaḥ || pādme śrī-rāmāṣṭottara-śata-nāma-stotre— viṣṇor ekaika-nāmaiva sarva-vedādhikaṁ matam iti | atha aśraddadhāne ity-ādinopadeṣṭur aparādhaṁ darśayitvopadeśasyāha—śrutveti | yataḥ ahaṁ-mamādi-paramaḥ ahantā-mamatādy-eka-tātparyeṇa tasminn anādaravān ity arthaḥ | nāmaikaṁ yasya vāci smaraṇa-patha-gatam ity-ādau deha-draviṇādi-nimittaka-pāṣaṇḍa-śabdenan ca daśāparādhā lakṣyante pāṣaṇḍa-mayatvāt teṣām | tathā tad-vidhānām evāparādhāntaram uktaṁ pādma-vaiśākha-māhātmye— avamanya prayānti ye bhagavat-kīrtanaṁ narāḥ | te yānti narakaṁ ghoraṁ tena pāpena karmaṇā || iti | eṣāṁ cāparādhānām ananya-prāyaścittatvam evoktaṁ tatraiva— nāmāparādha-yuktānāṁ nāmāny eva haranty agham | aviśrānta-prayuktāni tāny evārtha-karāṇi ca || iti | atra sat-prabhṛtiṣv aparādhe tu tat-santoṣārtham eva santata-nāma-kīrtanādikaṁ samucitam | ambarīṣa-caritādau tad-eka-kṣamyatvenāparādhānāṁ darśanāt | uktaṁ ca nāma-kaumudyām—mahad-aparādhasya bhoga eva nivartakaḥ tad-anugraho vā iti | tasmād agaty-antarābhāvāt sādhūktaṁ etannirvidyamānānām iti | evaṁ śrī-nāradenoktaṁ bṛhan-nāradīye— mahimnām api yan-nāmnaḥ pāraṁ gantum anīśvarāḥ | manavo'pi munīndrāś ca kathaṁ taṁ kṣuṇṇa-dhīr bhaje || iti || ||
Затем «закона, обета, отречения»: считать его равным закону и прочему — тоже оплошность, то есть оскорбление; таков смысл. Оттого и переносом: «Сколько слогов Веды прочитано дваждырождёнными, столько воспето имён Хари, нет сомнения», — и отсюда выходит слава именно имени. Ибо сказано: «Оно слаще сладкого, благое из благих, истинный плод лианы всей веды, чья природа — сознание». Так же в шри Вишну-дхарме: «Ригведа, Яджурведа, Самаведа и Атхарваны — изучены тем, кем сказаны два слога: „Хари“». В Сканде, в сказанном Парвати: «Не читай, дитя, ни ричей, ни яджуса, ни самана; пой всегда воспеваемое имя Хари — „Говинда“». В Падме, в гимне ста восьми имён шри Рамы: «Каждое одно имя Вишну признано выше всех Вед».
Затем, показав словами «неверующему» и далее оскорбление наставляющего, он говорит о самом наставлении: «услышав». Ибо «для кого выше всего „я“ и „моё“» — то есть занятый единственно мыслью «я» и «моё» и потому непочтительный к нему; таков смысл. И в «У кого одно имя в речи, достигшее пути памятования» и далее словом «еретик», обусловленным телом, имуществом и прочим, обозначаются десять оскорблений, ибо они состоят из ереси. Так же иное оскорбление того же рода сказано в славе вайшакхи из Падмы: «Люди, что уходят, презрев воспевание Бхагавана, идут этим греховным деянием в страшный ад». И там же сказано, что у этих оскорблений нет иного покаяния: «У наделённых оскорблением имени грех уносят именно имена; неустанно применяемые, они же и творят цель». А при оскорблении благих и прочих уместно постоянное воспевание имени и прочее именно ради их удовлетворения: в житии Амбариши и прочем видно, что оскорбления прощаются только этим. Сказано и в Нама-каумуди: «Великое оскорбление устраняется лишь вкушением его или его милостью». Потому, за отсутствием иного пути, хорошо сказано: «Это — для отрешающихся». Так сказано шри Нарадою в Брихан-нарадии: «Даже Ману и владыки молчальников не способны достичь предела величий Его имени; как же воспою его я, чей разум притуплён?»
a5931389b568 · 发布于 2026年9月21日 00:52:07 UTC
可用语言RU用方向键翻颂
Против оскорбления имени лекарство — само имя: не потому, что оно снисходительно, а потому, что лечит не наказание, а продолжение связи.