六论集
Sandarbha Six — Prīti: Love as the Goal6.196吉瓦·哥斯瓦米
1181 / 1405
Linux
翻页
六论集 · 6.196
॥
天城文

तादृशलीला च न प्राकृतवत् कामादिसक्ततया, किन्तु स्वजनविशेषविषयककृपाविशेषेणैवेत्य् आह— न वै स आत्मात्मवतां सुहृत्तमः सक्तस् त्रिलोक्यां भगवान् वासुदेवः । न स्त्रीकृतं कश्मलम् अश्नुवीत न लक्ष्मणं चापि विहातुम् अर्हति ॥ स वै खलु त्रिलोक्यां न सक्तः । तत्र हेतुः—आत्मा परमात्मा भगवान् परिपूर्णैश्वर्यादिः, वासुदेवः सर्वाश्रयश् चेति । किन्तु आत्मवताम् आत्मा स्वयम् एव नाथत्वेन विद्यते येषां, तेषां स्वविषयकममताधारिणां भक्तविशेषाणाम् इत्य् अर्थस् तेषाम् एव सुहृत्तमः । तस्माद् यथान्यो स्त्रीत्वहेतुकं कश्मलम् अश्नुवते तेन, तथा नासाव् अश्नुवीत । अतस् तस्या आत्मवत्त्वेनैव तादृशकश्मलहेतुतत्प्रीतिविषयतापीति भावः । तथा देवदूतसमयातिक्रमेणात्मवतोऽपि लक्ष्मणस्य परित्यागो यः, स खलु नात्यन्तिक इत्य् आह—न लक्ष्मणम् इति । विहातुम् अपि नार्हति न शक्नोति । अनन्तरं झटित्य् एव स्वर्गस्थतया स्वागमनं प्रतीक्षमाणैस् तदादिभिः सह स्वधिष्ण्यारोहात् । अधुनापि तेन सीतादिभिश् च सहैवास्मिन् किंपुरुषवर्षेऽप्य् अस्माभिर् दृश्यमानत्वात् । ततो मर्यादारक्षार्थम् एव किञ्चित् तत्तदनुकरणम् इति भावः ।

转写 (IAST)

tādṛśa-līlā ca na prākṛtavat kāmādi-saktatayā, kintu svajana-viśeṣa-viṣayaka-kṛpā-viśeṣeṇaivety āha— na vai sa ātmātmavatāṁ suhṛttamaḥ saktas tri-lokyāṁ bhagavān vāsudevaḥ | na strī-kṛtaṁ kaśmalam aśnuvīta na lakṣmaṇaṁ cāpi vihātum arhati || sa vai khalu trilokyāṁ na saktaḥ | tatra hetuḥ—ātmā paramātmā bhagavān paripūrṇaiśvaryādiḥ, vāsudevaḥ sarvāśrayaś ceti | kintu ātmavatām ātmā svayam eva nāthatvena vidyate yeṣāṁ, teṣāṁ sva-viṣayaka-mamatā-dhāriṇāṁ bhakta-viśeṣāṇām ity arthas teṣām eva suhṛttamaḥ | tasmād yathānyo strītva-hetukaṁ kaśmalam aśnuvate tena, tathā nāsāv aśnuvīta | atas tasyā ātmavattvenaiva tādṛśa-kaśmala-hetu-tat-prīti-viṣayatāpīti bhāvaḥ | tathā deva-dūta-samayātikrameṇātmavato'pi lakṣmaṇasya parityāgo yaḥ, sa khalu nātyantika ity āha—na lakṣmaṇam iti | vihātum api nārhati na śaknoti | anantaraṁ jhaṭity eva svarga-sthatayā svāgamanaṁ pratīkṣamāṇais tad-ādibhiḥ saha svadhiṣṇyārohāt | adhunāpi tena sītādibhiś ca sahaivāsmin kiṁpuruṣa-varṣe'py asmābhir dṛśyamānatvāt | tato maryādā-rakṣārtham eva kiñcit tat-tad-anukaraṇam iti bhāvaḥ |

逐字释义
梵语IAST释义
तादृशtādṛśaТакая
लीलाlīlāигра
चcaже —
नnaне
प्राकृतवत्prākṛtavatприродному подобно,
कामादिkāmādiвожделением и прочим
सक्ततयाsaktatayāпривязанностью,
किन्तुkintuно
स्वजनsvajanaсвоих людей
विशेषviśeṣaособых
विषयकviṣayakaпредметом имеющей
कृपाkṛpāмилости
विशेषेणैवेत्य्viśeṣeṇaivetyособостью же, так
आहāhaговорит:
नna«не
वैvaiвоистину
सsaон,
आत्मात्मवतांātmātmavatāṁдуша, себя имеющих
सुहृत्तमःsuhṛttamaḥлучший друг,
सक्तस्saktasпривязан
त्रिtriк трём
लोक्यांlokyāṁмирам,
भगवान्bhagavānБхагаван
वासुदेवःvāsudevaḥВасудева;
नnaне
स्त्रीstrīженщиной
कृतंkṛtaṁпричинённое
कश्मलम्kaśmalamсмятение
अश्नुवीतaśnuvītaвкусил бы,
नnaне
लक्ष्मणंlakṣmaṇaṁЛакшману
चापिcāpiже также
विहातुम्vihātumоставить
अर्हतिarhatiспособен».
सsaОн
वैvaiвоистину
खलुkhaluведь
त्रिलोक्यांtrilokyāṁк трём мирам
नnaне
सक्तःsaktaḥпривязан.
तत्रtatraТам
हेतुःhetuḥпричина:
आत्माātmā«Атма» —
परमात्माparamātmāПараматма;
भगवान्bhagavān«Бхагаван» —
परिपूर्णैश्वर्यादिःparipūrṇaiśvaryādiḥвсецело полного величия и прочего;
वासुदेवःvāsudevaḥ«Васудева» —
सर्वाश्रयश्sarvāśrayaśвсего прибежище
चेतिcetiже, так.
किन्तुkintuНо
आत्मवताम्ātmavatām«себя имеющих» —
आत्माātmāАтман
स्वयम्svayamсам
एवevaже
नाथत्वेनnāthatvenaвладыкою
विद्यतेvidyateимеется
येषांyeṣāṁу которых,
तेषांteṣāṁтех,
स्वsvaк себе
विषयकviṣayakaобращённое
ममताmamatā«моё»
धारिणांdhāriṇāṁнесущих
भक्तbhaktaпреданных
विशेषाणाम्viśeṣāṇāmособых
इत्य्ityтак
अर्थस्arthasсмысл, —
तेषाम्teṣāmих
एवevaже
सुहृत्तमःsuhṛttamaḥлучший друг.
तस्माद्tasmādПотому,
यथान्योyathānyoкак иной
स्त्रीत्वstrītvaженскостью
हेतुकंhetukaṁпричинённое
कश्मलम्kaśmalamсмятение
अश्नुवतेaśnuvateвкушает
तेनtenaтем,
तथाtathāтак
नासाव्nāsāvне он
अश्नुवीतaśnuvītaвкусил бы.
अतस्atasОттого
तस्याtasyāу неё
आत्मवत्त्वेनैवātmavattvenaivaсебя имением же
तादृशtādṛśaтакого
कश्मलkaśmalaсмятения
हेतुhetuпричина,
तत्tatтой
प्रीतिprītiлюбви
विषयतापीतिviṣayatāpītiпредметность также, так
भावःbhāvaḥмысль.
तथाtathāТак же
देवdevaбога-
दूतdūtaпосланца
समयातिक्रमेणात्मवतोऽपिsamayātikrameṇātmavato'piуговора нарушением, себя имеющего хотя,
लक्ष्मणस्यlakṣmaṇasyaЛакшманы
परित्यागोparityāgoоставление
यःyaḥкакое, —
सsaоно
खलुkhaluведь
नात्यन्तिकnātyantikaне окончательно,
इत्य्ityтак
आहāhaговорит:
नna«не
लक्ष्मणम्lakṣmaṇamЛакшману»
इतिitiтак.
विहातुम्vihātumОставить
अपिapiтакже
नार्हतिnārhatiне способен —
नnaне
शक्नोतिśaknotiможет.
अनन्तरंanantaraṁВслед
झटित्य्jhaṭityтотчас
एवevaже,
स्वर्गsvargaна небе
स्थतयाsthatayāпребыванием,
स्वागमनंsvāgamanaṁсвоего прихода
प्रतीक्षमाणैस्pratīkṣamāṇaisждущими,
तद्tadим
आदिभिःādibhiḥи прочими
सहsahaвместе,
स्वधिष्ण्यारोहात्svadhiṣṇyārohātв свою обитель восхождением.
अधुनापिadhunāpiНыне также
तेनtenaс ним
सीतादिभिश्sītādibhiśи Ситою с прочими
चcaже
सहैवास्मिन्sahaivāsminвместе же, в этой
किंपुरुषkiṁpuruṣaКимпуруша-
वर्षेऽप्य्varṣe'pyварше также,
अस्माभिर्asmābhirнами
दृश्यमानत्वात्dṛśyamānatvātвидимостью.
ततोtatoОттого
मर्यादाmaryādāустава
रक्षार्थम्rakṣārthamохранения ради
एवevaименно
किञ्चित्kiñcitнекоторое
तत्tatтого
तद्tadи того
अनुकरणम्anukaraṇamизображение,
इतिitiтак
भावःbhāvaḥмысль.
译文

И такая игра — не по привязанности к вожделению и прочему, как у природных, а по особой милости, обращённой к особым своим людям. Потому и сказано: «Не привязан он к трём мирам — Бхагаван Васудева, душа, лучший друг тех, кто имеет себя; не вкусил бы он смятения, причинённого женщиной, и не способен оставить Лакшману». Он и правда не привязан к трём мирам; причина тому: «Атма» — Параматма, «Бхагаван» — всецело полный величием и прочим, «Васудева» — прибежище всего. Но «имеющие себя» — те, у кого сам Атман имеется владыкою, то есть особые преданные, что несут «моё» об нём; им-то он и лучший друг. И потому, как иной вкушает смятение, причинённое женскостью, он его не вкусил бы. Оттого и она, сама «имеющая себя», есть причина такого смятения и предмет той любви.\n\nТак же и оставление Лакшманы, имеющего себя, за нарушение уговора с божественным посланцем — не окончательно: «не Лакшману». «Не способен оставить» — не может; ибо тотчас вслед за тем он взошёл в свою обитель вместе с ним и прочими, кто, пребывая на небе, ждал его прихода. И ныне он вместе с ним и с Ситою и прочими видим нами в этой Кимпуруша-варше. Оттого то или иное изображение было лишь ради охранения устава.

版本

48ccf6a88ddd · 发布于 2026年9月21日 16:24:47 UTC

可用语言RU

用方向键翻颂