तथाच, स्थिरं सुखं चासनम् आस्थितो यतिर् यदा जिहासुर् इत्यादिना, यदि प्रयास्यन् नृप पारमेष्ठ्यं वैहायसानाम् उत यद् विहारम् इत्यादिना च, क्रमेण सद्योमुक्तिक्रममुक्त्युपायौ ज्ञानयोगाव् उक्त्वा, ततोऽपि श्रेष्ठत्वं भक्तियोगहेतुभगवदर्पितकर्मणोऽप्युक्त्वा साक्षाद् भक्तियोगस्य कैमुत्यम् एवानीतम् । यथा— न ह्य् अतोऽन्यः शिवः पन्था विशतः संसृताव् इह । वासुदेवे भगवति भक्तियोगो यतो भवेत् ॥ टीका च—सन्ति संसरतः पुंसो बहवो मोक्षमार्गास् तपोयोगादयः । समीचीनस् त्व् अयम् एवेत्य् आह—न हीति । यतोऽनुष्ठिताद् भक्तियोगो भवेत्, अतोऽन्यः शिवः सुखरूपो निर्विघ्नश् च नास्त्य् एव इत्य् एषा । यच्छब्देनात्र भगवत्सन्तोषार्थकं कर्मोच्यते, स वै पुंसां परो धर्म इत्य् उक्तेः ॥
tathāca, sthiraṁ sukhaṁ cāsanam āsthito yatir yadā jihāsur ity-ādinā, yadi prayāsyan nṛpa pārameṣṭhyaṁ vaihāyasānām uta yad vihāram ity-ādinā ca, krameṇa sadyo-mukti-krama-mukty-upāyau jñāna-yogāv uktvā, tato'pi śreṣṭhatvaṁ bhakti-yoga-hetu-bhagavad-arpita-karmaṇo'pyuktvā sākṣād bhakti-yogasya kaimutyam evānītam | yathā— na hy ato'nyaḥ śivaḥ panthā viśataḥ saṁsṛtāv iha | vāsudeve bhagavati bhakti-yogo yato bhavet || ṭīkā ca—santi saṁsarataḥ puṁso bahavo mokṣa-mārgās tapo-yogādayaḥ | samīcīnas tv ayam evety āha—na hīti | yato'nuṣṭhitād bhakti-yogo bhavet, ato'nyaḥ śivaḥ sukha-rūpo nirvighnaś ca nāsty eva ity eṣā | yac-chabdenātra bhagavat-santoṣārthakaṁ karmocyate, sa vai puṁsāṁ paro dharma ity ukteḥ ||
Так же и в «Приняв устойчивое, удобное сиденье, подвижник, когда желает оставить» и далее, и в «Если, намереваясь уйти, о царь, в обитель Парамештхина или к забаве небожителей» и далее: сказав по порядку о двух средствах — немедленного освобождения и постепенного, о знании и йоге, — и сказав, что превосходит их деяние, посвящённое Бхагавану, ибо оно причина йоги преданности, — он тем самым тем более привёл и непосредственную йогу преданности. Как: «Нет ведь здесь для входящего в круговорот иного благого пути, чем тот, от которого рождается йога преданности Васудеве, Бхагавану».
И тика: «У круговращающегося человека много путей освобождения — подвиг, йога и прочие; но верен именно этот, — о чём он говорит „нет ведь“. Иного благого, имеющего облик счастья и беспрепятственного, чем то, от исполнения чего рождается йога преданности, просто нет». Так эта тика. Словом «от которого» здесь названо деяние, совершаемое ради удовлетворения Бхагавана, — по сказанному «Тот поистине у людей высший закон».
39ca5bcdf3ea · प्रकाशित 21 सित॰ 2026, 12:52:07 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Путей перечислено много, а верным назван один — и признак его не в трудности, а в том, чем он кончается.