Шат-сандарбха
Сандарбха пятая. Бхакти: чем Его достигают5.177Джива Госвами
786 / 1405
Linux
Листать
Шат-сандарбха · 5.177
॥
Деванагари

यस्माद् एवं सर्वानन्दातिक्रमलिङ्गेन परमानन्दस्वरूपासौ भक्तिस् तस्मात् तत्र स्वभावत एव प्रवृत्तिर् गुणः, तथाभूताम् अपि तन्माधुरीं स्वदोषेणानुभवितुम् असमर्थानां तु केवलविधिनिषेधसम्भवगुणदोषदृष्ट्यैवप्रवृत्तिर् अपि पूर्वापेक्षया दोष एव । यथोक्तम् एतत् पूर्वाध्याये, शमो मन्निष्ठताबुद्धेः इत्यादौ, साक्षाद्भक्तेर् अपि विधानाविधानयोर् गुणदोषतां, किं वर्णितेन बहुना इत्यन्तेन ग्रन्थेन प्रतिपाद्य गुणदोषदृशिर् दोषो गुणस् तूभयवर्जितः इति । अत एव लब्धतन्माधुर्यानुभवानां तद्विधिनिषेधकृतगुणदोषौ नस्त एवेत्य् आह— न मय्य् एकान्तभक्तानां गुणदोषोद्भवा गुणाः। साधूनां समचित्तानां बुद्धेः परम् उपेयुषाम् ॥ । टीका च—गुणदोषैर् विहितप्रतिषिद्धैर् उद्भवा येषां ते गुणाः पुण्यपापादयः ॥ इत्य् एषा ॥ ॥

Транслитерация (IAST)

yasmād evaṁ sarvānandātikrama-liṅgena paramānanda-svarūpāsau bhaktis tasmāt tatra svabhāvata eva pravṛttir guṇaḥ, tathābhūtām api tan-mādhurīṁ svadoṣeṇānubhavitum asamarthānāṁ tu kevala-vidhi-niṣedha-sambhava-guṇa-doṣa-dṛṣṭyaivapravṛttir api pūrvāpekṣayā doṣa eva | yathoktam etat pūrvādhyāye, śamo man-niṣṭhatābuddheḥ ity-ādau, sākṣād-bhakter api vidhānāvidhānayor guṇa-doṣatāṁ, kiṁ varṇitena bahunā ity-antena granthena pratipādya guṇa-doṣa-dṛśir doṣo guṇas tūbhaya-varjitaḥ iti | ata eva labdha-tan-mādhuryānubhavānāṁ tad-vidhi-niṣedha-kṛta-guṇa-doṣau nasta evety āha— na mayy ekānta-bhaktānāṁ guṇa-doṣodbhavā guṇāḥ| sādhūnāṁ sama-cittānāṁ buddheḥ param upeyuṣām || | ṭīkā ca—guṇa-doṣair vihita-pratiṣiddhair udbhavā yeṣāṁ te guṇāḥ puṇya-pāpādayaḥ || ity eṣā || ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
यस्माद्yasmādПоскольку
एवंevaṁтак —
सर्वानन्दातिक्रमsarvānandātikramaвсякое блаженство превосхождения
लिङ्गेनliṅgenaпризнаком —
परमानन्दparamānandaвысшего блаженства
स्वरूपासौsvarūpāsauсвоеобразие имеет эта
भक्तिस्bhaktisпреданность, —
तस्मात्tasmātпотому
तत्रtatraк ней
स्वभावतsvabhāvataпо природе
एवevaименно
प्रवृत्तिर्pravṛttirобращение —
गुणःguṇaḥдостоинство;
तथाभूताम्tathābhūtāmтаковую
अपिapiтакже
तन्tanеё
माधुरींmādhurīṁсладость
स्वदोषेणानुभवितुम्svadoṣeṇānubhavitumсвоим изъяном испытать
असमर्थानांasamarthānāṁнеспособных
तुtuже
केवलkevalaединственно
विधिvidhiпредписания,
निषेधniṣedhaзапрета
सम्भवsambhavaвозможных
गुणguṇaдостоинства
दोषdoṣaи изъяна
दृष्ट्यैवdṛṣṭyaivaвзглядом именно
प्रवृत्तिर्pravṛttirобращение
अपिapiтакже,
पूर्वापेक्षयाpūrvāpekṣayāпрежнего сравнительно, —
दोषdoṣaизъян
एवevaименно.
यथोक्तम्yathoktamКак сказано
एतत्etatэто
पूर्वाध्यायेpūrvādhyāyeв прежней главе:
शमोśamo«покой —
मन्manво мне
निष्ठताniṣṭhatāутверждённость
बुद्धेःbuddheḥразума»
इत्य्ityтак
आदौādauи далее, —
साक्षाद्sākṣādнепосредственной
भक्तेर्bhakterпреданности
अपिapiтакже
विधानाविधानयोर्vidhānāvidhānayorпредписанности и непредписанности
गुणguṇaдостоинством
दोषतांdoṣatāṁи изъяном бытие
किंkiṁ«что
वर्णितेनvarṇitenaописанным
बहुनाbahunāмногим?»
इत्य्ityтак
अन्तेनantenaкончающимся
ग्रन्थेनgranthenaтекстом
प्रतिपाद्यpratipādyaизложив:
गुणguṇa«достоинства
दोषdoṣaи изъяна
दृशिर्dṛśirвидение —
दोषोdoṣoизъян;
गुणस्guṇasдостоинство
तूभयtūbhayaже — обоих
वर्जितःvarjitaḥлишённый»
इतिitiтак.
अतataОттого
एवevaименно
लब्धlabdhaобретших
तन्tanеё
माधुर्यानुभवानांmādhuryānubhavānāṁсладости испытание
तद्tadтех
विधिvidhiпредписания
निषेधniṣedhaи запрета
कृतkṛtaрождённых
गुणguṇaдостоинства
दोषौdoṣauи изъяна
नस्तnastaнет —
एवेत्य्evetyименно — так
आहāhaговорит:
नna«не
मय्य्mayyво мне
एकान्तekāntaисключительно
भक्तानांbhaktānāṁпреданных
गुणguṇaдостоинством
दोषोद्भवाdoṣodbhavāи изъяном рождённые
गुणाःguṇāḥкачества —
साधूनांsādhūnāṁблагих,
समsamaравное
चित्तानांcittānāṁсознание имеющих,
बुद्धेःbuddheḥразума
परम्paramза пределы
उपेयुषाम्upeyuṣāmушедших».
टीकाṭīkāТика
चcaже:
गुणguṇa«достоинством
दोषैर्doṣairи изъяном —
विहितvihitaпредписанным
प्रतिषिद्धैर्pratiṣiddhairи запрещённым —
उद्भवाudbhavāрождены
येषांyeṣāṁу которых, —
तेteте
गुणाःguṇāḥкачества —
पुण्यpuṇyaзаслуга,
पापादयःpāpādayaḥгрех и прочее».
इत्य्ityТак
एषाeṣāэта.
Литературный перевод

Поскольку эта преданность, по признаку превосхождения всякого блаженства, имеет своеобразием высшее блаженство, — обращение к ней по самой природе есть достоинство; а у тех, кто по своему изъяну неспособен испытать эту её сладость, обращение единственно по взгляду на достоинство и изъян, возникающие из предписания и запрета, — в сравнении с прежним есть именно изъян. Как и сказано это в прежней главе: изложив текстом, начинающимся с «Покой — утверждённость разума во мне» и далее и кончающимся «Что много описывать?», что даже у непосредственной преданности предписанность и непредписанность суть достоинство и изъян, он говорит: «Видеть достоинство и изъян — изъян; а достоинство — быть свободным от обоих».

Оттого он и говорит, что у обретших испытание её сладости нет достоинства и изъяна, рождённых предписанием и запретом: «У исключительно преданных мне — благих, равных сознанием, ушедших за пределы разума, — нет качеств, рождённых достоинством и изъяном». И тика: «У кого рождены достоинством и изъяном — предписанным и запрещённым — те качества: заслуга, грех и прочее».

Версия

1af6546b9a73 · опубликовано 21 сент. 2026 г., 00:52:07 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами