Ṣaṭ-sandarbha
Sandarbha Five — Bhakti: How He Is Reached5.96Jīva Gosvāmī
692 / 1405
Linux
Turn pages
Ṣaṭ-sandarbha · 5.96
॥
Devanāgarī

यच् च तत्र ज्ञानम् अभिधीयते, तद् अपि भक्त्यन्तर्भूततयैव लभ्यम् । यथा— पुरेह भूमन् बहवोऽपि योगिनस् त्वदर्पितेहा निजकर्मलब्धया । विबुध्य भक्त्यैव कथोपनीतया प्रपेदिरेऽञ्जोऽच्युत ते गतिं पराम् ॥ हे भूमन्, इह लोके पूर्वं बहवो योगिनोऽपि सन्तो योगैर् ज्ञानम् अप्राप्य पश्चात् त्वयि अर्पितेहा लौकिक्य् अपि चेष्टा । तथाअर्पितानि यानि निजानि कर्माणि, तैर् लब्धया कथारुचिरूपया, पुनश् च कथोपनीतया त्वत्समीपं प्रापितया कथनीयरुचिरूपया भक्त्यैवअञ्जः सुखेन विबुध्यआत्मतत्त्वम् आरभ्य श्रीभगवत्तत्त्वपर्यन्तम् अनुभूय तव परामन्तरङ्गां गतिं प्राप्ताः । श्रीगीतोपनिषत्सु च, अहं सर्वस्य प्रभवो मत्तः इत्यादिभिः शुद्धां भक्तिम् उपदिश्याह— तेषाम् एवानुकम्पार्थम् अहम् अज्ञानजं तमः । नाशयाम्य् आत्मभावस्थो ज्ञानदीपेन भास्वता ॥ इति । ॥

Transliteration (IAST)

yac ca tatra jñānam abhidhīyate, tad api bhakty-antar-bhūtatayaiva labhyam | yathā— pureha bhūman bahavo'pi yoginas tvad-arpitehā nija-karma-labdhayā | vibudhya bhaktyaiva kathopanītayā prapedire'ñjo'cyuta te gatiṁ parām || he bhūman, iha loke pūrvaṁ bahavo yogino'pi santo yogair jñānam aprāpya paścāt tvayi arpitehā laukiky api ceṣṭā | tathāarpitāni yāni nijāni karmāṇi, tair labdhayā kathā-ruci-rūpayā, punaś ca kathopanītayā tvat-samīpaṁ prāpitayā kathanīya-ruci-rūpayā bhaktyaivaañjaḥ sukhena vibudhyaātma-tattvam ārabhya śrī-bhagavat-tattva-paryantam anubhūya tava parāmantaraṅgāṁ gatiṁ prāptāḥ | śrī-gītopaniṣatsu ca, ahaṁ sarvasya prabhavo mattaḥ ity-ādibhiḥ śuddhāṁ bhaktim upadiśyāha— teṣām evānukampārtham aham ajñānajaṁ tamaḥ | nāśayāmy ātma-bhāva-stho jñāna-dīpena bhāsvatā || iti | ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
यच्yacКоторое
चcaже
तत्रtatraтам
ज्ञानम्jñānamзнание
अभिधीयतेabhidhīyateназывается,
तद्tadто
अपिapiтакже
भक्त्य्bhaktyпреданности
अन्तर्antarвнутрь
भूततयैवbhūtatayaivaвошедшим именно
लभ्यम्labhyamобретается.
यथाyathāКак:
पुरेहpureha«прежде здесь,
भूमन्bhūmanо обильный,
बहवोऽपिbahavo'piмногие, хотя и
योगिनस्yoginasйогины,
त्वद्tvadтебе
अर्पितेहाarpitehāпосвятившие усилие,
निजnijaсвоими
कर्मkarmaдеяниями
लब्धयाlabdhayāобретённою,
विबुध्यvibudhyaпробудившись
भक्त्यैवbhaktyaivaпреданностью именно,
कथोपनीतयाkathopanītayāсказанием приведённою,
प्रपेदिरेऽञ्जोऽच्युतprapedire'ñjo'cyutaдостигли легко, о Ачьюта,
तेteтвоего
गतिंgatiṁприбежища
पराम्parāmвысшего».
हेheО
भूमन्bhūmanобильный!
इहihaЗдесь,
लोकेlokeв мире,
पूर्वंpūrvaṁпрежде
बहवोbahavoмногие,
योगिनोऽपिyogino'piйогинами хотя и
सन्तोsantoбудучи,
योगैर्yogairйогами
ज्ञानम्jñānamзнания
अप्राप्यaprāpyaне достигнув,
पश्चात्paścātпосле —
त्वयिtvayiтебе
अर्पितेहाarpitehāпосвящено усилие:
लौकिक्य्laukikyмирское
अपिapiдаже
चेष्टाceṣṭāдействие;
तथाtathāтак
अर्पितानिarpitāniпосвящены
यानिyāniкоторые
निजानिnijāniсвои
कर्माणिkarmāṇiдеяния, —
तैर्tairтеми
लब्धयाlabdhayāобретённою,
कथाkathāк сказаниям
रुचिruciвкуса
रूपयाrūpayāоблик имеющею,
पुनश्punaśснова
चcaже
कथोपनीतयाkathopanītayāсказанием приведённою —
त्वत्tvatтебе
समीपंsamīpaṁблизко
प्रापितयाprāpitayāприведшею, —
कथनीयkathanīyaк рассказыванию
रुचिruciвкуса
रूपयाrūpayāоблик имеющею
भक्त्यैवbhaktyaivaпреданностью именно,
अञ्जःañjaḥлегко,
सुखेनsukhenaсчастливо,
विबुध्यvibudhyaпробудившись, —
आत्मātmaсебя
तत्त्वम्tattvamистины
आरभ्यārabhyaначиная,
श्रीśrīшри
भगवत्bhagavatБхагавана
तत्त्वtattvaистины
पर्यन्तम्paryantamдо предела
अनुभूयanubhūyaиспытав, —
तवtavaтвоего
पराम्parāmвысшего,
अन्तरङ्गांantaraṅgāṁвнутреннего
गतिंgatiṁприбежища
प्राप्ताःprāptāḥдостигли.
श्रीśrīВ шри
गीतोपनिषत्सुgītopaniṣatsuГите-упанишадах
चcaже,
अहंahaṁ«я
सर्वस्यsarvasyaвсего
प्रभवोprabhavoисточник,
मत्तःmattaḥот меня»
इत्य्ityтак
आदिभिःādibhiḥи прочим
शुद्धांśuddhāṁчистую
भक्तिम्bhaktimпреданность
उपदिश्याहupadiśyāhaпреподав, говорит:
तेषाम्teṣām«их
एवानुकम्पार्थम्evānukampārthamименно сострадания ради
अहम्ahamя
अज्ञानजंajñānajaṁот незнания рождённую
तमःtamaḥтьму
नाशयाम्य्nāśayāmyуничтожаю,
आत्मātmaв себе
भावbhāvaнастроении
स्थोsthoпребывающий,
ज्ञानjñānaзнания
दीपेनdīpenaсветильником
भास्वताbhāsvatāсияющим»
इतिitiтак.
Translation

А то знание, о котором там говорится, и оно обретается лишь как вошедшее внутрь преданности. Как: «Прежде здесь, о обильный, многие, хотя и йогины, посвятив тебе своё усилие, пробудились именно преданностью, обретённою их собственными деяниями и приведённою сказанием, — и легко достигли, о Ачьюта, твоего высшего прибежища».

О обильный! Здесь, в мире, прежде многие, будучи даже йогинами, не достигли знания йогами, а после посвятили тебе своё усилие — даже мирское действие; так были посвящены их собственные деяния, — и преданностью, обретённою ими, имеющею облик вкуса к сказаниям, а затем и приведённою сказанием, то есть приблизившею к тебе, имеющею облик вкуса к рассказыванию, — они легко и счастливо пробудились, испытав всё от истины себя до истины шри Бхагавана, и достигли твоего высшего, внутреннего прибежища.

И в шри Гите-упанишадах, преподав чистую преданность словами «Я источник всего, от меня…» и далее, он говорит: «Именно ради сострадания к ним я, пребывающий в их настроении, уничтожаю тьму, рождённую незнанием, сияющим светильником знания».

Version

5759ee964179 · published Sep 21, 2026, 12:52:07 AM UTC

Available inRU

Page between verses with