तद् एवं कीर्तनं व्याख्यातम् । तत्रास्मिन् कीर्तने निजदैन्यनिजाभीष्टविज्ञप्तिस्तवपाठाव् अप्य् अन्तर्भाव्यौ । तथा तत्र श्रीभागवतस्थितनामादिकीर्तनं तु पूर्ववद् अन्यदीयनामादिकीर्तनाद् अधिकं ज्ञेयम् । कलौ तु प्रशस्तं तत्— कृष्णे स्वधामोपगते धर्मज्ञानादिभिः सह । कलौ नष्टदृशाम् एष पुराणार्कोऽधुनोदितः ॥ इति । अथ शरणापत्त्यादिभिः शुद्धान्तःकरणश् चेत्, एतन् निर्विद्यमानानाम् इच्छताम् अकुतोभयम् इत्याद्युक्तत्वान् नामकीर्तनापरित्यागेन स्मरणं कुर्यात् । तच् च मनसानुसन्धानम् । यद् एव नामादिसम्बन्धित्वेन बहुविधं भवति । तत्र स्मरणसामान्यम्— एतावान् योग आदिष्टो मच्छिष्यैः सनकादिभिः । सर्वतोमन आकृष्य मय्य् अद्धावेश्यते यथा ॥ यथा यथावत् । मय्य् आवेश्यत इत्य् एतावान् इत्य् अर्थः । तथा च स्कान्दे ब्रह्मोक्तौ—आलोड्य सर्वशास्त्राणि विचार्य च पुनः पुनः इत्यादि ॥ ॥
tad evaṁ kīrtanaṁ vyākhyātam | tatrāsmin kīrtane nija-dainya-nijābhīṣṭa-vijñapti-stava-pāṭhāv apy antarbhāvyau | tathā tatra śrī-bhāgavata-sthita-nāmādi-kīrtanaṁ tu pūrvavad anyadīya-nāmādi-kīrtanād adhikaṁ jñeyam | kalau tu praśastaṁ tat— kṛṣṇe svadhāmopagate dharma-jñānādibhiḥ saha | kalau naṣṭa-dṛśām eṣa purāṇārko'dhunoditaḥ || iti | atha śaraṇāpatty-ādibhiḥ śuddhāntaḥ-karaṇaś cet, etan nirvidyamānānām icchatām akuto-bhayam ity-ādy-uktatvān nāma-kīrtanāparityāgena smaraṇaṁ kuryāt | tac ca manasānusandhānam | yad eva nāmādi-sambandhitvena bahu-vidhaṁ bhavati | tatra smaraṇa-sāmānyam— etāvān yoga ādiṣṭo mac-chiṣyaiḥ sanakādibhiḥ | sarvatomana ākṛṣya mayy addhāveśyate yathā || yathā yathāvat | mayy āveśyata ity etāvān ity arthaḥ | tathā ca skānde brahmoktau—āloḍya sarva-śāstrāṇi vicārya ca punaḥ punaḥ ity-ādi || ||
Итак, воспевание истолковано. В это воспевание надо включить и изъявление своего смирения, прошение о своём желанном и чтение гимнов. И так же, как прежде, надо знать, что воспевание имён и прочего, стоящих в шри Бхагавате, выше воспевания имён и прочего из иных источников; а в кали оно похвально: «Когда Кришна ушёл в свою обитель вместе с законом, знанием и прочим, — ныне для утративших зрение в кали взошло это солнце пуран». Затем, если внутренний орган очищен преданием себя и прочим, — по сказанному «Это — бесстрашие ниоткуда для отрешающихся и для желающих» и далее, — пусть, не оставляя воспевания имени, творит памятование. Оно есть исследование умом и бывает многовидным по связи с именем и прочим. Памятование вообще: «Столько указано сопряжение моими учениками, Санакою и прочими: отвлекши ум отовсюду, как должно поместить его прямо во мне». «Как» — как должно. То есть «помещается во мне» — вот и всё; таков смысл. И так же в Сканде, в сказанном Брахмою: «Перебрав все писания и рассудив снова и снова» и далее.
023fa4a07c11 · published Sep 21, 2026, 12:52:07 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Памятование прибавляется к воспеванию, а не сменяет его: ум переводят внутрь, не отпуская того, чем он туда пришёл.