Шат-сандарбха
Сандарбха шестая. Прити: любовь как цель6.382Джива Госвами
1365 / 1405
Linux
Листать
Шат-сандарбха · 6.382
॥
Деванагари

तत्र तासां कस्याश्चित् तु तदैवायोग्यतानाशेन स पूर्वरागान्तरजः सम्भोगः संस्पर्शनाद्यात्मकोऽपि बभूवेत्य् आह— तत्रैका विधृता भर्ता भगवन्तं यथाश्रुतम् । हृदोपगुह्य विजहौ देहं कर्मानुबन्धनम् ॥ कर्मानुबन्धनं ब्राह्मणदेहत्यागेन तदयोग्यत्वे नष्टे, यथा हृदोपगूढोऽसौ, तथैव तं प्राप्तवतीत्य् अर्थः । यं यं वापि स्मरन् भावम् इत्यादि श्रीगीतोपनिषदादिभ्यः । सा च तस्यास् तत्प्राप्तिः गोपीरूपप्राप्तेर् एव सम्भवति, न ब्राह्मणीरूपेणेति सूचितम्—एवं लीलानरवपुर् इत्यादौ गवादिका एव रमयन् रेमे, नान्या इत्य् अर्थेन । न चात्र व्रजे तस्यास् तदैव तत्प्राप्तेर् अप्रसिद्धत्वाद् अघटमानत्वाच् च न तत् सम्भावनीयम् । श्रीकृष्णस्य व्रजस्य च लोकाप्रकटतयाप्य् अनन्तधाप्रकाशभेदानां श्रीकृष्णसन्दर्भादौ स्थापितत्वात् । तथात्र साक्षाद् दशमीदशापि न दोषाय । तादृशकृच्छ्रेण तत्प्राप्तौ तदनुसन्धानाविच्छेदेनोत्कण्ठापुष्ट्या तस्या रसस्यैवोत्कर्षात् ।

Транслитерация (IAST)

tatra tāsāṁ kasyāścit tu tadaivāyogyatā-nāśena sa pūrva-rāgāntarajaḥ sambhogaḥ saṁsparśanādy-ātmako'pi babhūvety āha— tatraikā vidhṛtā bhartā bhagavantaṁ yathā-śrutam | hṛdopaguhya vijahau dehaṁ karmānubandhanam || karmānubandhanaṁ brāhmaṇa-deha-tyāgena tad-ayogyatve naṣṭe, yathā hṛdopagūḍho'sau, tathaiva taṁ prāptavatīty arthaḥ | yaṁ yaṁ vāpi smaran bhāvam ity-ādi śrī-gītopaniṣad-ādibhyaḥ | sā ca tasyās tat-prāptiḥ gopī-rūpa-prāpter eva sambhavati, na brāhmaṇī-rūpeṇeti sūcitam—evaṁ līlā-nara-vapur ity-ādau gavādikā eva ramayan reme, nānyā ity arthena | na cātra vraje tasyās tadaiva tat-prāpter aprasiddhatvād aghaṭamānatvāc ca na tat sambhāvanīyam | śrī-kṛṣṇasya vrajasya ca lokāprakaṭatayāpy anantadhā-prakāśa-bhedānāṁ śrī-kṛṣṇa-sandarbhādau sthāpitatvāt | tathātra sākṣād daśamī-daśāpi na doṣāya | tādṛśa-kṛcchreṇa tat-prāptau tad-anusandhānāvicchedenotkaṇṭhā-puṣṭyā tasyā rasasyaivotkarṣāt |

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
तत्रtatraТам
तासांtāsāṁиз них
कस्याश्चित्kasyāścitу одной
तुtuже,
तदैवायोग्यताtadaivāyogyatāтогда же непригодности
नाशेनnāśenaуничтожением,
सsaта
पूर्वpūrvaпурва-
रागान्तरजःrāgāntarajaḥраге вослед рождённая
सम्भोगःsambhogaḥсамбхога,
संस्पर्शनाद्य्saṁsparśanādyприкосновения и прочего
आत्मकोऽपिātmako'piсуть имеющая даже,
बभूवेत्य्babhūvetyбыла, так
आहāhaговорит:
तत्रैकाtatraikā«там одна,
विधृताvidhṛtāудержанная
भर्ताbhartāмужем,
भगवन्तंbhagavantaṁБхагавана,
यथाyathāкак
श्रुतम्śrutamуслышано,
हृदोपगुह्यhṛdopaguhyaсердцем обняв,
विजहौvijahauоставила
देहंdehaṁтело,
कर्मानुबन्धनम्karmānubandhanamкармою связанное».
कर्मानुबन्धनंkarmānubandhanaṁ«Кармою связанное» —
ब्राह्मणbrāhmaṇaбрахманского
देहdehaтела
त्यागेनtyāgenaоставлением,
तद्tadк тому
अयोग्यत्वेayogyatveнепригодности
नष्टेnaṣṭeуничтоженной сущей;
यथाyathāкак
हृदोपगूढोऽसौhṛdopagūḍho'sauсердцем обнят он,
तथैवtathaivaтак же
तंtaṁего
प्राप्तवतीत्य्prāptavatītyобрела, таков
अर्थःarthaḥсмысл.
यंyaṁ«Какое
यंyaṁкакое
वापिvāpiже
स्मरन्smaranвспоминая
भावम्bhāvamсостояние»
इत्य्ityтак
आदिādiи далее —
श्रीśrīиз шри
गीतोपनिषद्gītopaniṣadГита-упанишады
आदिभ्यःādibhyaḥи прочих.
साsāТо
चcaже
तस्यास्tasyāsеё
तत्tatего
प्राप्तिःprāptiḥобретение
गोपीgopīгопи
रूपrūpaоблика
प्राप्तेर्prāpterобретением
एवevaлишь
सम्भवतिsambhavatiвозможно,
नnaне
ब्राह्मणीbrāhmaṇīбрахманки
रूपेणेतिrūpeṇetiобликом, так
सूचितम्sūcitamуказано —
एवंevaṁ«так,
लीलाlīlāигры
नरnaraчеловеческое
वपुर्vapurтело»
इत्य्ityтак
आदौādauи далее:
गवादिकाgavādikāкоров и прочих
एवevaлишь
रमयन्ramayanуслаждая
रेमेremeнаслаждался,
नान्याnānyāне иных, —
इत्य्ityтаким
अर्थेनarthenaсмыслом.
नnaНе
चात्रcātraже здесь,
व्रजेvrajeво Врадже,
तस्यास्tasyāsеё
तदैवtadaivaтогда же
तत्tatтого
प्राप्तेर्prāpterобретения
अप्रसिद्धत्वाद्aprasiddhatvādнеизвестности ради
अघटमानत्वाच्aghaṭamānatvācи несообразности ради
चcaже
नnaне
तत्tatто
सम्भावनीयम्sambhāvanīyamпредполагаемо.
श्रीśrīШри
कृष्णस्यkṛṣṇasyaКришны
व्रजस्यvrajasyaи Враджа
चcaже
लोकाप्रकटतयाप्य्lokāprakaṭatayāpyмиру неявленностью также
अनन्तधाanantadhāбесконечно многих
प्रकाशprakāśaпроявлений
भेदानांbhedānāṁразличий
श्रीśrīв шри
कृष्णkṛṣṇaКришна-
सन्दर्भादौsandarbhādauсандарбхе и прочих
स्थापितत्वात्sthāpitatvātпо установленности.
तथात्रtathātraТак же здесь
साक्षाद्sākṣādпрямо
दशमीdaśamīдесятое
दशापिdaśāpiсостояние также
नnaне
दोषायdoṣāyaк изъяну:
तादृशtādṛśaтакою
कृच्छ्रेणkṛcchreṇaтяготою
तत्tatего
प्राप्तौprāptauпри обретении,
तद्tadо нём
अनुसन्धानाविच्छेदेनोत्कण्ठाanusandhānāvicchedenotkaṇṭhāпамятования непрерывностью томления
पुष्ट्याpuṣṭyāполнотою,
तस्याtasyāтой
रसस्यैवोत्कर्षात्rasasyaivotkarṣātрасы же по возрастанию.
Литературный перевод

И у одной из них, поскольку непригодность её была тогда же уничтожена, та рождённая вслед за пурва-рагою самбхога была даже с сутью прикосновения и прочего, — об этом он говорит: «там одна, удержанная мужем, обняв Бхагавана сердцем, как о нём было услышано, оставила тело, связанное кармою». «Связанное кармою» — с оставлением брахманского тела уничтожилась и её непригодность к тому; и как обнят он был сердцем, так же его и обрела. Таков смысл — по «какое бы состояние ни вспоминал» и далее, из Шри Гита-упанишады и прочих.\n\nА что обретение его ею возможно лишь с обретением облика гопи, а не в облике брахманки, указано смыслом слов «так, в человеческом теле игры» и далее: услаждая, он наслаждался лишь коровами и прочими, а не иными. И не следует предполагать, будто она достигла его тогда же здесь, во Врадже: это и неизвестно, и несообразно. Ибо в Шри Кришна-сандарбхе и прочих установлено, что у Шри Кришны и Враджа, и при неявленности их миру, бесконечно много различий проявления. И десятое состояние, прямо здесь бывшее, не составляет изъяна: когда обретение его достаётся такою тяготою, непрерывность памятования о нём полнит томление, и оттого сама раса лишь возрастает.

Версия

b003dca1d712 · опубликовано 21 сент. 2026 г., 16:24:47 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами